Mikaelo la 3-a (Bizanco)

Monero de Mikaelo la 3-a kun en la reverso la patrino Teodora kaj Tekla.

IMPERIESTROJ
BIZANCAJ
nomo = Mikaelo la 3-a Μιχαήλ Γ΄ ὀ Μέθυσος,
sekso = viro
naskiĝloko = Konstantinopolo
naskiĝjaro = 840
mortojaro = 867
aktiveco = bizanca imperiestro ek de 843 ĝis 867
nacieco = bizanca

Mikaelo la 3-a estis imperiestro de Bizanco.

Infanaĝo

Bildo reprezentanta Mikaelon la 3-an.

Mikaelo la 3-a, kromnomita «la Ebriulo», estis filo de Teofilo, de la dinastio Amoriana, kaj de Teodora el Bizanco kaj naskiĝis en 840 kaj postsekvis la patron sur la trono jam nur dujaraĝa (842) sub la regenteco de la patrino.

Regenteco de Teodora

Dum la neplenaĝuleco de Mikaelo, la imperio estis estrata de la patrino Teodora kune kun lia onklo Sergio kaj la ministro Teoktisito. La imperiestrino, kontraŭa al la Ikonoklasmo de la antaŭa imperiestro, ekzigis la tiaman Patriarkon nome Johano la gramatikisto, fiera ikonoklasta, kaj lin anstataŭigis per ikononodulo Metodio la 1-a ( 843). Per tiu ago ĉesis la repreno de ikonoklasmo en Konstatinopolo.

Tiun agon sekvis energiaj subpremadoj kaj deportaĵoj de herezaj Paŭlicianoj el Anatolio al Trakio kaj estis lanĉitaj ekspedicioj kontraŭ la slavoj premantaj ĉe la landaj limoj.

Bizancoj estis venkitaj, ĉe landaj limoj, en Pamfilio, en Kreto de araboj, kaj en Sirio de Kalifujo de Abasidoj, sed ilia marfloto venkis arabojn en 853 kaj en sinsekvaj operacoj en Egea maro kaj ĉe marlimoj de Sirio.

Danke al la helpo de Bardaso, frato de Teodora, jam nomumita Cezaro, Mikaelo renversis la reĝimon de Teodora en 856, ekzilis patrinojn kaj onklinojn en monaĥejon dum Teoktisito estis mortigita.

Militoj de Mikaelo la 3-a

Mikaelo la 3-a la Ebriulo kaj anoj de lia kortego.

Mikaelo devis entrepreni diversajn militojn kontraŭ araboj, sed lia armeo, dekomence gvidata de Bardaso, suferis malvenkojn. Ankaŭ kontraŭ bulgaroj li militis, sed Bardaso sukcesis kontrakti kun ili avantaĝan pacon kun sindevigo de reciproka nemilitado, dum la patriarko Fozio la 1-a, levita al tiu eklezia ofico de Teodora, obtenis permeson evangelizi bulgarojn.

Ankaŭ en Sicilio araba armeo plurfoje venkis bizancan armeon kaj sukcesis konkeri diversajn fortresojn.

Sume, tamen, la imperio plifortiĝis profitante de diversaj favoraj situacioj.

Rilatoj kun la kristana eklezio

Bizanca imperio epoke de la morto de Mikaelo la 3-a (Noto: la mapo ne montras ke Venecio kaj parto de Istrio apartenis, almenaŭ formale, al bizanca imperio).

Mikaelo ne rezignis la tradician cezaropapismon de siaj antaŭuloj kaj volis regi en eklezio kaj en la konstantinopola patriarkejo. Dum la regno de Mikaelo la 3-a okazis kolizio, grave memorinda, kun papo Nikolao la 1-a, instaliĝinta pro la deoficigo de Patriarko Ignaco. Ignaco la 1-a, patriarko de Konstantinopolo ekde 846, kulpigis 858 Bardason, onklo de Mikaelo, pri sangadulto kaj malpermesis al li eniri preĝejon dum publika akcepto. Kiam la imperiestro tion sciis furioziĝis pro la ne petita permeso tion fari. Li senprocese maloficigis Ignacon kaj lin anstataŭigis per Fozio opiniata fidela al lia volo. La papo reagis ordonante ke Ignaco reenoficiĝu al sia eklezia tasko, Mikaelo deklaris lin forfalita el papado pro herezo. La afero sekvigos gravajn konsekvencojn kiuj signis la historion de la rilatojn de la du eklezioj.

Mortigo de Mikaelo la 3-a

Mikaelo la 3-a antaŭ la preĝejo de Sankta Mamaso.

En 866 Mikaelo permesis ke sia onklo Bardaso estu mortigita de makedona aventuristo, Bazilio (812 - 886) al kiu li disdonos favorojn kaj prestiĝon kun la komando de la armeo. Bazilio trovis pretekstojn kaj okazon por sin liberigi de la imperiestron mem kontraŭ kiu li organizis konspiron (867). La taskon de la mortigo plenumis soldato.

Dum la regado de tiu imperiestro, laŭ historiistoj, la bizanca imperio gajnis pli da prospero kaj sekureco, sed ankaŭ komenĉiĝis tumulta vivo en la regno.

Bildaro

• 

  Triumfo de la kulto pri ikonoj, Mikaelo la 3-a kun patrino Teodora.

Bibliografio

• Georg Ostrogorsky, Storia dell'Impero bizantino, 1968, Einaudi, Milano. id = ISBN 88-06-17362-6
• Gerhard Herm, I bizantini, 1985, Garzanti, Milano
• John Julius Norwich, Bisanzio, 2000|Mondadori, Milano. id = ISBN 88-04-48185-4
• Silvia Ronchey, Lo stato bizantino |2002| Einaudi| Torino| id = ISBN 88-06-16255-1
• Aleksandr Petrovič Každan, Bisanzio e la sua civiltà, 2004, Laterza, Bari. id = ISBN 88-420-4691-4
• Giorgio Ravegnani, La storia di Bisanzio, 2004, Jouvence. Roma. id = ISBN 88-7801-353-6
• Giorgio Ravegnani, I bizantini in Italia, 2004, il Mulino, Bologna
• Ralph-Johannes Lilie, Bisanzio la seconda Roma, 2005, Newton & Compton, Roma. id = ISBN 88-541-0286-5
• AlainDucellier, Bisanzio (IV-XV secolo), 2005, San Paolo, Milano,coauthors = Michel Kapla. id= ISBN 88-215-5366-3
• Giorgio Ravegnani, Bisanzio e Venezia, 2006, il Mulino, Bologna
• Giorgio Ravegnani, Introduzione alla storia bizantina, 2006, il Mulino, Bologna
• Charles Diehl, Figure bizantine, introduzione di Silvia Ronchey, 2007 (1927 originale), Einaudi. ISBN 978-88-06-19077-4
• Giorgio Ravegnani, Imperatori di Bisanzio, 2008, il Mulino, Bologna. id = ISBN 978-88-15-12174-5

Eksteraj ligiloj

• angle Monete emesse da Michele III