Azerioj

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Saltu al: navigado, serĉo
Azerioj
Azərbaycanlılar, Azərilər
آذربایجانلیلار ,آذری لر
Azerigirls.JPG
Suma populacio

35 milionoj ĝis 45 milionoj

Ŝtatoj kun signifa populacio
Flago de Irano Irano 12 milionoj-30 milionoj [1][2][3][4][5][5][6] [7][8] [9] [10] [11][12][13][14]
Flago de Azerbajĝano Azerbajĝano 8 150 000 [15][16]
Flago de Turkio Turkio 800 000 [17]
Flago de Rusio Rusio 622 000 [18]
Flago de Kartvelio Kartvelio 284 761 [19]
Flago de Kazaĥio Kazaĥio 78 300 [20]
Flago de Germanio Germanio 120 000 - 140 000
Flago de Ukrainio Ukrainio 45 200 [21]
Flago de Nederlando Nederlando 17 000 [22]
Flago de Usono Usono 5 553 - 400 000 [23][24]
Flago de Kanado Kanado 275 000 [25]
Flago de Aŭstrio Aŭstrio 1 000 [26]
Flago de Estonio Estonio 880 [27]
Flago de Aŭstralio Aŭstralio 290 [28]
Flago de Danio Danio 116 [29]
aliaj regionoj 30 000
Lingvo(j)
Azerbajĝana
Religio
Plejparto en ŝijaismo; minoritato praktikas sunaismon, kristanismon, bahaismon kaj zoroastrianismon
v  d  r
Information icon.svg
Azerigirls.JPG

Parto de serio pri la Azeria popolo

Kulturo
Arkitekturo Arto Filmo Kuirarto

Dancoj Vestoj Folkloro Literaturo Kulturo Muziko Religio Sporto Teatro

Laŭ landoj aŭ regionoj
Irano Kartvelio Rusio

Turkio Armenio

Religio
Islamo Kristanismo Judaismo

Zoroastrianismo Hinduismo

Lingvo
Azerbajĝana
Persekutado
Martaj Tagoj Nigra Januaro

Khojaly Masakro

Portalo pri Azerbajĝano

 v  d  r 

Azerioj, azerojazerbajĝananoj estas etno loĝanta ĉefe en Azerbajĝano, Irano, Kartvelio, Turkio kaj Rusio. Ili parolas en la azerbajĝana lingvo, el tjurka lingvaro, kaj la rusa (en Irano - en la persa, en Turkio - en la turka). Entute en la mondo estas ĉ. 20 - 30 milionoj da azerioj.

Plejparto de azerioj estas ŝijaaj muslimoj.

Krizo en Irano[redakti | redakti fonton]

Post publikigo de mokbildoj pri azerioj en grava irana gazeto "Iran", azerioj, kiuj konsistigas pli ol duonon de loĝantaro de la lando, komencis protesti. Manifestacioj daŭris, de la 8-a de majo 2006, la tutan monaton.

Referencoj[redakti | redakti fonton]

  1. "Popoloj de Irano" en Looklex Encyclopedia of the Orient. Vidita la 22-an de januaro 2009.
  2. "Iran: People", CIA: The World Factbook: 24% de la suma loĝantaro de Irano. Vidita la 22-an de januaro 2009.
  3. G. Riaux, "La formigaj jaroj de azerzia naciismo en postrevolucia Irano (angle: "The Formative Years of Azerbaijani Nationalism in Post-Revolutionary Iran", Central Asian Survey, 27(1): 45-58, marto 2008: 25% de la tuta loĝantaro de Irano (p. 46). Vidita la 22-an de januaro 2009.
  4. "Iran", Raporto de Amnestio Internacia pri Irano kaj Azerioj (angle: Amnesty International report on Iran and Azerbaijanis). Vidita la 30-an de julio 2006.
  5. 5,0 5,1 "Borders and Brethren: Iran and the Challenge of Azerbaijani Identity" en The Azerbaijani Population fare de Brenda Shaffer, pp. 221–225. Eldonejo MIT Press (2003), ISBN 0-262-19477-5.
  6. Swietochowski, Tadeusz; Collins, Brian C. (1999). Historical dictionary of Azerbaijan. Lanham, Maryland: Scarecrow Press, Inc. ISBN 0-8108-3550-9. pg 28: "15 million (1999)"
  7. The Continuum political encyclopedia of the Middle East by Avraham Sela Publisher: Continuum International Publishing Group; Rev Upd edition (October 2002) ISBN 0-8264-1413-3 ISBN 978-0-8264-1413-7"
  8. The security of the Caspian Sea Region By Gennadiĭ Illarionovich Chufrin, Stockholm International Peace Research Institute"
  9. BABEK, NATIONAL HERO OF SOUTHERN AZERBAIJAN, DISTURBS IRAN
  10. AZERBAIJAN AND THE CHALLENGE OF MULTIPLE IDENTITIES: IN SEARCH OF A GLOBAL SOUL
  11. AZERBAIJANI PUBLIC OUTRAGED BY SLAUGHTER OF AZERIS IN IRAN
  12. http://www.photius.com/rankings/languages2.html
  13. Unrepresented Nations and Peoples Organization : Southern Azerbaijan
  14. World Cultures
  15. "Population by ethnic groups", The State Statistical Committee of Azerbaijan Republic.
  16. "Azerbaijan: People", CIA Factbook. Azeri ethnic percentage of 90.6% used to calculate population derived from Azeri census.
  17. "Turkio: Religioj kaj popoloj" (angle: "Turkey: Religions & Peoples"), Encyclopedia of the Orient. Vidita la 7-an de junio 2006.
  18. "Azerioj en Rusio", Rusia censo 2002. Vidita la 7-an de junio 2006.
  19. Ŝtata Statistika Departemento de Kartvelio: censo de 2002. Vidita la 16-an de julio 2006.
  20. Etna konsisto de Kazaĥio (censo de 1999). Vidita la 4-an de marto 2009.
  21. "Pri nombro kaj konsisto de la loĝantaro de Ukrainio laŭ datumoj de la tutukrainia censo de la loĝantaro 2001" (angle "About number and composition population of Ukraine by data All-Ukrainian census of the population 2001", Ukrainia Censo 2001. Vidita la 7-an de junio 2006.
  22. Azerbajĝana Ministerio pri Eksteraj Rilatoj: Azerbajĝanaj-Nederlandaj rilatoj: Diaspora informo (oktobro 2007). Noto: El tiuj, 7 000 estas enmigrintoj el Azerbajĝano.
  23. [http://www.census.gov/population/socdemo/ancestry/ancestry_q_by_DAC_2000.xls "Unuavica, duavica kaj suma respondoj pri la demando de prapatroj laŭ detala prapatra kodo: 2000" (angle: "First, Second, and Total Responses to the Ancestry Question by Detailed Ancestry Code: 2000"). Tiu nombro indikas kaj unuavican kaj duavican etnan devenon. Vidita la 18-an de aprilo 2008.
  24. http://www.usturkic.org/index.php?option=com_content&view=article&id=65
  25. http://www.azembassy.ca/ada/2008/ADA_8102.pdf
  26. Azerbajĝana Ministerio pri Eksteraj Rilatoj: Azerbajĝanaj-Aŭstriaj rilatoj: Diaspora informo (februaro 2008). Noto: De tiuj, ĉ. 70-75% estas iranaj azerioj, 15-20% estas turkiaj azerioj kaj 5-10% azerioj origine el Azerbaĵgano kaj la resto de eksa Sovetunio.
  27. Estonio: Censo de 2000: selektu "Azerbaijani" en kategorio "Ethnic nationality". Noto: El tiuj, nur 162 fine de marto 2000 havis estonian ŝtatanecon.
  28. Aŭstralia Censo de 2006. Noto: Laŭ la censo de 2006, 290 homoj vivantaj en Aŭstralio identigis sin kiel idoj de azeriaj prapatroj, kvankam ekzistas estimoj ke la azeria komunumo en Aŭstralio pli larĝas. Vidita la 1-an de aprilo 2008.
  29. StatBank Denmark (2008). Noto: Tiu nombro inkluzivas daniajn ŝtatanojn kiuj deklaras Azerbajĝanon kiel sia lando de origino. Tial azerioj devenaj el aliaj landoj (aparte Irano) ne inkluziviĝas. Vidita la 25-an de aprilo 2008.