Henriko la 2-a (Sankta Romia Imperio)
|
Por aliaj signifoj, bv. rigardi la apartigilan paĝon: Henriko la 2-a |
|
|
Por aliaj signifoj, bv. rigardi la apartigilan paĝon: Sankta Henriko |
Henriko la 2-a konata ankaŭ kiel Henriko la 2-a "de Germanio" (6-a de majo 973 – 13-a de julio 1024), estis reĝo germania kaj imperiestro de la Sankta Romia Imperio, la lasta el la liudolfida dinastio ("Otto-idoj"). Henriko kaj lia edzino Kunigunda estas konsiderataj Sanktuloj de la Katolika Eklezio.
Li estis frato de la beata Gizela de Bavario, kaj filo de Henriko la Kverelanto, duko de Bavario. Ĉar lia patro insurekciis kontraŭ la antaŭaj imperiestroj, li devis ekziliĝi junaĝe. Li sukcedis sian patron en la duklando de Bavario en 995 kiel Henriko la 4-a.
En 1002 Arduino de Ivreo estis proklamita reĝo de Italio en Pavio nur unu monaton post la morto de Oto la 3-a, imperiestro de la Sankta Romia Imperio, kaj tiele la revo de imperio kaj romia kaj ĝermana disfalas. Italio volas sendependon kaj nomumas sian propran monarkon. La sukcedonto de Oto la 3-a, nome ties kuzo Henriko de Bavario, Henriko la 2-a, veturas al Romo post du jaroj por ekposedi la kronon de Italio, kiu laŭleĝe korespondas al li.
En Merseburg okazis en la jaro 1002 oficiala kunveno de Henriko la 2-a kun princoj kaj dukoj. Partoprenis ĝin ankaŭ la pola reĝo Boleslao la 1-a "la Brava". Dum tiu Kunveno okazis laŭ la inspiro de Henriko la 2-a atenco (nesukcesa) kontraŭ la pola reĝo Boleslao la 1-a. El tio sekvis multjaraj militoj inter Henriko la 2-a kaj Boleslao la 1-a - rezulte en la jaro 1013 okazis paca traktato en Merseburg kaj januare en 1018 en Bautzen / Budyšin okazis la sekva paca traktato. Per la Paca Traktato en Bautzen granda parto de Luzacio, t.e. la regiono de Bautzen / Budyšin, estis aligita kiel regna feŭdo al Pollando.
Historio
[redakti | redakti fonton]
_(973-1024).png)
.jpg)
Henriko la 2-a, konata kiel "la Lama" aŭ "la Sanktulo", naskita en majo 973 (laŭ la Merseburga Nekrologio, la 6-an de majo) kaj mortinta la 13-an de julio 1024, estis la sesa kaj lasta Reĝo de Germanio aŭ Sankta Romia Imperiestro de la saksa kaj Otona dinastio. Duko de Bavario de 995 ĝis 1004 kaj de 1009 ĝis 1017, Reĝo de Orienta Francio (Germanio) en 1002, Reĝo de Italio en 1004, elektita Sankta Romia Imperiestro en 1002, li estis kronita en Romo de Papo Benedikto la 8-a en 1014. Li edziĝis kun Kunigunda (980-1033), kiun li inkluzivis en sian regadon.
Kondukante pian vivon, li instigis la disvolviĝon de monaĥismo, kiu estis establita en 1007 sur teroj, kiuj apartenis al li persone ekde 995: la Episkopejo de Bambergo. Li ankaŭ batalis kontraŭ Boleslao la 1-a, Duko kaj poste Reĝo de Pollando. Li mortis en 1024 en Göttingen, Malsupra Saksio, kaj estis entombigita en Bambergo. Li estis kanonizita de la papo Eŭgeno la 3-a en 1146. La Imperiestrino estis ankaŭ kanonizita en 1200 de la papo Inocento la 3-a. La Katolika Eklezio festas lin kiel sanktulo la 13-an de julio.
Originoj kaj Juneco
[redakti | redakti fonton]Filo de Henriko la Kverelema, Duko de Bavario, kaj Gizela de Burgonjo (950-1007), filino de Reĝo Konrado la 3-a de Burgonjo (925-993), Henriko, destinita fariĝi kleriko kiel sia frato Bruno, estis edukita de la Eklezio, unue de Episkopo Abraham de Freising (950-994), kaj poste ĉe la Katedrala Lernejo de Hildesheim. Li tamen elektis sekularan vivon kaj edziĝis kun Kunigunda de Luksemburgo en geedzeco markita de ĉasteco, ĉar li estis konsiderata nekapabla havi infanojn. Li sukcedis sian patron kiel Dukon de Bavario en 995, prenante la nomon Henriko la 4-a de Bavario.
Reĝo de Orientfranka Imperio
[redakti | redakti fonton]Survoje al Romo por helpi sian kuzon, imperiestron Oto la 3-a, kiu mortis la 24-an de januaro 1002, li rapide alprenis la insignon kiel Reĝo de Germanio por alfronti siajn kontraŭulojn. Li estis elektita Reĝo de Germanio en Majenco la 7-an de junio 1002, venkante sian kuzon Oto de Karintio. Defiita de Ekkehard de Meissen (985-1002) kaj Hermann la 2-a de Ŝvabio (945-1003), li estis kronita la 8-an de septembro 1002 en Majenco, danke al la subteno de la Ĉefepiskopo de Majenco, Viligo.
Li poste iris al Italio por alfronti Arduinon de Ivrea, la mem-proklamitan Reĝon de Italio kaj instiginton de la ribelo kontraŭ la germanoj (kiu inkluzivis la bruligon de la imperiestra palaco en Pavio). Li estis kronita reĝo tie la 15-an de majo 1004 en Pavio, ĉe la Baziliko de Sankta Mikaelo la Granda, kaj sukcesis restarigi la plejparton de la germana aŭtoritato en la nordo de la duoninsulo, sed parto de la itala nobelaro rifuzis rekoni lin dum longa tempo.
Li devis forlasi tiun malfacilan kaj brutalan kampanjon por reveni al Pollando por batali kontraŭ Boleslao la 1-a de Pollando. Tiu milito konsistis el tri kampanjoj: la kampanjo de 1004-1005 permesis al li liberigi Bohemion reenpostenigante dukon Jaromiron, fraton de Boleslao la 3-a de Bohemio, kiu estis kaptita kaj detronigita de la pola duko, en aŭgusto 1004. Moravio, tamen, restis en la manoj de Boleslao la 2-a, same kiel Luzacio, kiun li okupis komence de la malamikaĵoj.
Henriko ne hezitis alianciĝi kun la paganaj litovoj kontraŭ la kristanaj poloj. Tiuj kampanjoj daŭris de 1007 ĝis 1013 kaj de 1015 ĝis 1018 ĝis la Paco de Bautzen en 1018, per kiu Boleslao retenis Luzacion kaj la Markion de Meissen, sed kiel imperiajn feŭdojn. En 1006, li fermis la lastan sklavmerkaton en la Imperio, kiu okazis en Meklenburgo.
Inter 1006 kaj 1013, en Supra Loreno, meze de partiaj luktoj inter la reganta duka domo kaj la Luksemburga Domo, li provis ĉesigi la "kontraŭleĝajn investiturojn" de la episkopaj sidejoj de Metz kaj Treviro, sieĝante la urbon Metz dufoje.
Imperiestro de la Romanoj
[redakti | redakti fonton]Henriko la 2-a gvidis alian kampanjon en Italio en 1013, kaj ĉi-foje li atingis Romon, kie la Papo Benedikto la 8-a kronis lin imperiestron la 14-an de februaro 1014. Kiel siaj antaŭuloj, li intervenis en ekleziajn aferojn. Efektive, liaj plej signifaj intervenoj estis en la kampo de rilatoj inter la Imperio kaj la Eklezio, kaj en la interna funkciado de la Eklezio.
Li subtenis la episkopojn kontraŭ la regula sacerdotaro, kiu sukcesis unuigi sian sekularan potencon sur siaj teritorioj kun sia spirita aŭtoritato. Li plifortigis la devon de celibato por la sacerdotaro, por ke terkoncesioj ne iru al heredantoj, tiel garantiante al li lojalajn episkopojn kaj do subtenon kontraŭ ribelemajn nobelojn kaj ambiciajn familiojn. Li fondis la episkopejon de Bamberg en 1007, kiu rapide fariĝis kulturcentro. En 1020, la papo konsekris ĉi tiun novan katedralon kaj konvinkis lin reveni por tria kaj fina kampanjo en Italio.
En 1022, por subteni la Papon Benedikto la 8-a, la imperiestro gvidis potencan armeon de sesdek mil viroj en Italion. Ĉe la kapo de la plej granda kontingento, li marŝis laŭ la Adriatika marbordo. Kun dudek mil viroj, Ĉefepiskopo Pilgrimo de Kolonjo avancis laŭ la Tirena marbordo por submeti Kapuon, kaptante ĝian princon, Pandolfon la 4-an. Tria, pli malgranda armeo de dek unu mil viroj, komandata de Poppo de Aquileia, marŝis laŭ la Apeninoj.
La tri armeoj kunigis fortojn por la sieĝo de Trojo, la nova bizanca fortikaĵo, defendita de la katapano Bazilo Boiannes. Imperiestro Henriko la 2-a pardonis Pandolfon la 4-an, kiu komence estis kondamnita al morto, kaj sendis lin kaptito al Germanio. Inter 1022 kaj 1026, li instalis Pandolfon la 6-an de Teano kaj lian filon kaj kunulon, Johanon, kiel princojn. Se li malsukcesos en la sieĝo de Trojo, la Suda Italio provizore falus sub lian aŭtoritaton ĝis la reveno de Pandolfo, liberigita kaj subtenata de la bizancanoj, post lia morto. Sur sia revena vojo, li partoprenis en sinodon en Pavio, kie li pledis por eklezia reformo.
En 1023, ĉe la kunveno en Yvois, proksime al la abatejo de Mouzon (6-13 aŭgusto), li sindetenis de omaĝo-postulado de reĝo Roberto la 2-a la Pia de Francio, verŝajne pro humileco.
En 1024, li denove instaligis Johanon la 19-an sur la papan tronon kaj poste kunlaboris kun li por prepari novan koncilion por establi la kadron por rilatoj inter la Eklezio kaj la Imperio, ĉar la imperia eklezio en Germanio estis fariĝinta pli kaj pli korupta pro la investituro de laikaj prelatoj en ekleziajn senjorlandanojn fare de la nobelaro. Ĉi tiuj prelatoj foje havis legitimajn infanojn aŭ estis idoj de konkubinoj. Henriko la 2-a mortis subite la 13-an de julio 1024. Li kaj lia edzino, Kunigunda, estis entombigitaj en la katedralo de Bambergo, loko, kiun li aparte amis.
Ĉar neniu infano naskiĝis el ilia edzeco kun Kunigunda de Luksemburgo, la kuniĝo de la paro estis ĝenerale konsiderata virga. Tio kondukis al la kanonigo de la regantoj kaj la bezono de nova elekto por la sinsekvo. Konrado la 2-a la Saliko estis elektita, ne sen polemiko.
Fama pro sia pieco kaj sia rolo en la reformo de la Eklezio, li estis kanonizita en 1146; li estas la sola Sankta Romia Imperiestro kiu estis kanonizita (Karolo la Granda estis kanonizita en 1165 de la kontraŭpapo Paskalo la 3-a. La Roma Kurio neniam validigis aŭ rifuzis ĉi tiun indikon. Lia respektego estis tolerata, kaj lia statuso kiel beato estis agnoskita de Benedikto la 14-a).