Ali ibn Abi Talib

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Saltu al: navigado, serĉo
Ali
ibn Abi Talib

220px

Persona informo
Nomo Ali ibn Abi Talib
Dato de naskiĝo 600
Loko de naskiĝo Mekao
Dato de morto 661
Loko de morto Kufa
Okupo
kalifo kaj kuzo kaj bofilo de Mohamedo, unu el la ĉefpersonoj de la frua historio de Islamo
Aĝo je morto Esprima eraro: Neatendita operacisimbolo <Esprima eraro: Neatendita operacisimbolo <
v  d  r
Information icon.svg

Ali ibn Abi Talib [ʿAlī ibn Abī Ṭālib] (naskiĝis en 600 en Mekao, mortis en 661 en Kufa) estis araba kalifo kaj kuzo kaj bofilo de Mohamedo, unu el la ĉefpersonoj de la frua historio de Islamo

Bismillahir Rahmanir Rahim Parto de serio de Ŝijaismo
Dekduimamismo


Dek kvar neeraremaj

Muhammad · Fatimah · kaj
La dek du imamoj:
Ali · Hasan · Husejn
al-Sajjad · al-Bakir · al-Sadiq
al-Kadhim · al-Rida · al-Taqi
al-Naqi · al-Askari · al-Mahdi

Konceptoj

Dek kvar neeraremaj
Kaŝado (Malgranda · Granda)
Akhbar · Usul · Ijtihad
Taqleed · 'Aql · Irfan
Mahdaviat

Principoj

Monoteismo
Juĝa tago · Justico
Profeteco · Imamaho

Praktikoj

Preĝo · Fastado · Pilgrimo
Karitato · Impostado · Ĝihado
Justordono · Diablo
Amo al familio de Mohamedo
Malamikeco al malamikoj

Sanktaj urboj

Mekao · Medina
Najaf · Karbala · Maŝhado
Samarra · Kadhimajn

Grupoj

Usuli · Aĥbari · Ŝajĥoj
Nimatullahi · Safavija
Qizilbaŝ · Alevismo · Alaŭismo
Bektaŝi · Tabarie

Klereco

Marjo · Ajatolo · Allamaho
Hojatoleslamo · Mujtahido
Listo de marjoj · Listo de Ajatolahoj

Kolektoj de hadito

Elokventeco · La Psalmoj de Islamo · Libro de Fundamentoj · La libro de studentoj · Jura civilizo · La Certeco · Libro de Sulajm ibn Kajs · Oceanoj de Lumo · Ŭasael uŝ-Ŝia · Realo de certeco · Ŝlosiloj de Paradizo

Rilataj temoj

Kritikismo ·

Ĉi tiu kesto: vidi  diskuti  redakti

Ali (esperantigata foje kiel Alijo) edziĝis kun Fatima, filino de la profeto Mohamedo en 622. Inter 656 kaj 661 li estis la 4-a kalifo de Islamo, post Abu Bakr (632–634), Umar ibn al-Ĥattab (634–644) kaj Uthman ibn Affan (644–656).

Laŭ multaj islamanoj, konataj kiel ŝijaistoj, Ali devus esti la posteulo de Mohamedo kaj unua kalifo. Ke Abu Bakr antaŭis lin, iĝis la kaŭzo de la disputo inter ŝijaismo kaj sunaismo. Ŝijaistoj konsideras lin la unua imamo

Post la morto de Mohamedo[redakti | redakti fonton]

La patro de Ali, Abu Talib, estis grava ano de la tribo Banu Quraysh kaj onklo (frato de la patro) de Mohamedo. Tiu ĉi kiel orfo estis akceptita en la domo de Abu Talib kaj vivis en ties familio. Ali estis por li kvazaŭ frato.

Post la morto de la profeto Mohamedo en 632 estis la devo de Ali okupiĝi pri la sepultaj ritoj. Pro tio li ne ĉeestis en la kunveno de islamanoj, kiuj diskutis pri la sukcedo de la profeto kaj decidis, ke Abu Bakr estu ties posteulo kaj unua kalifo. Ali ne agnoskis tiun ĉi decidon; nur ses monatojn poste li repaciĝis kun Abu Bakr.

Post la murdo de kalifo Uthman li estis elektita kiel kvara kalifo. Tamen la vidvino de Mohamedo ne akceptis tion.

Parto de serio

Islamo
Mosque02.svg
Historio de islamo

Kredo kaj praktikoj

Unueco de Dio
Konfeso de kredo
PreĝoFasto
PilgrimoAlmozoMoskeo

Ĉefaj personecoj

Mohamedo
AliAbu Bakr
Samtempuloj de Mohamedo
Membroj de hejmo de Mohamedo
Profetoj de islamo

Tekstoj kaj leĝoj

KoranoSunaoŜario
Legislativo
Biografioj de Mohamedo

Branĉoj de islamo

SunaistojŜijaistojSufismo
Vahabismo

Sociopolitikaj aspektoj

ArtoArkitekturo
UrbojKalendaro
SciencoFilozofio
Religiaj gvidantoj
Virinoj en islamo
Politika islamoĜihado
Liberalisma islamo

Vidu ankaŭ

Vortareto de islamaj nocioj
Listo de islamaj terminoj
Listo de signifaj moskeoj
Listo de artikoloj pri islamo

En 661 Ali estis mortigita ĉe Kufa, kiam li eniris la moskeon por gvidi la matenan preĝon. Oni tenis la lokon de lia tombo sekreta por eviti, ke liaj kontraŭuloj profanu ĝin. Nur ĉirkaŭ la jaro 800 oni trovis ĝin en Naĝafo, kiu iĝis la plej sankta urbo de ŝijaismo.

Ŝijaistoj diras, ke Ali antaŭ sia morto destinis sian plej aĝan filon Hasan ibn Ali kiel posteulon; sunaistoj ne akceptas tion.

Vidu ankaŭ[redakti | redakti fonton]

  • Artikolojn pri la kredaj grupoj de Alevoj kaj Alavitoj, kiuj ambaŭ konsideras sin "adeptoj de Alijo", sed el teologia vidpunkto ne miksindas.
  • Apero de Islamo.