Ján Vajs

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Saltu al: navigado, serĉo
Ján Vajs
Ján Vajs - LKK de UK 2016.jpg
Personaj informoj
Naskiĝo 1953
en Palúdzka, Flago-de-Slovakio.svg Slovakio
Nacieco slovako
Lingvokapablo Esperanto
v  d  r
Information icon.svg

Ján Vajs (naskiĝis en 1953 en Palúdzka, Slovakio), estas slovaka esperantisto. Li agadas en la Esperanto-movado precipe en Slovakio (Liptova Esperanto-klubo) kaj praktike uzas la lingvon en sia profesia vivo kaj siaj hobioj – speleologio, vojaĝado kaj turismo.

Esperanto-movado[redakti | redakti fonton]

Al Esperanto li dediĉas sin ekde 1982, kiam li komencis studi korespondan kurson gvidatan de Milan Zvara. Li daŭrigis la lernadon en kursoj gvidataj de Anton Zachariáš kaj Miloslav Rybín kaj dum Somera lernejo (SELE) en Eger (Hungario), kie li studis sub gvido de Dimitar Dimitrov. En 1983 li sukcese faris asociajn ekzamenojn kaj ekde tiu tempo aktivas en la Esperanto-movado. En la sama jaro li jam partoprenis internacian lernejon por funkciuloj de Esperantaj organizaĵoj (KIK) en Varna (Bulgario). Li agadis en Esperanto-klubo Liptovský Mikuláš kiel vicprezidanto. Poste li laboris kiel prezidanto de Mezslovakia komitato de SEA kaj sekretario de Slovakia Esperanto-Asocio (SEA). Post malapero de SEA li estis en 1995 kunfondinto kaj unua prezidanto de Mezslovakia Esperanto-Ligo (MEL). En 1997 li estis inter kunfondintoj de Slovakia Esperanta Federacio (SKEF), kiun li prezidis dum la jaroj 1998–2001[1]. Nun li laboras kiel sekretario de Liptova Esperanto-Klubo kaj kiel viprezidanto de LKK de la 101a Universala Kongreso de Esperanto (2016).

Praktika uzo de Esperanto[redakti | redakti fonton]

Speleologio[redakti | redakti fonton]

Vajs apartenas al internacia fakgrupo de speleologoj kiuj praktike uzas la lingvon. Kadre de la fakagado li iniciatis organizadon de Speleotendaroj. Li kunorganizis kaj partoprenis kvin speleotendarojn en Slovakio (tri foje en montaro Malaltaj Tatroj, unufoje en montaro Altaj Tatroj) kaj Hungario (en montaro Mecsek). Li partoprenis speleologiajn ekspediciojn, dum kiuj estis kunigita Esperanto kaj speleologio:

  • RODOPY 89' (Bulgario)
  • KONTAKT 90' (Aŭstrio kaj Italio)
  • MONT BLANC 91' (Svislando, Francio)
  • GIBRALTÁR 92' (Hispanio, Ĝibraltaro)
  • AGUJ 94' (Mongolio).

Vajs kontribuis al farado de speleologia fakvortaro kaj al la faka bulteno Vesperto.

Pri speleologio li prelegis inter aliaj dum KAEST (2010, 2012, 2014).

Kooperativismo[redakti | redakti fonton]

Vajs estis membro de Internacia Kooperativa Esperanto-Organizo (IKEO). Li partoprenis kelkajn konferencojn kaj renkontiĝojn de IKEO kaj gvidis ĝian nacian branĉon. Li kontribuadis al oficiala eldonaĵo de IKEO.

Vojaĝado kaj turismo[redakti | redakti fonton]

Baze de uzo de Esperanto J. Vajs iniciatis, organizis kaj partoprenis kelkajn vojaĝajn kaj turismajn projektojn:

  • 12 monatoj – 12 montopintoj (piedturismo tra slovakaj montaroj en 2004)
  • Danuba ciklovojo (biciklado laŭ rivero Danubo de ĝia fonto ĝis Nigra maro)
  • Sukcena vojo (biciklado de Balta maro ĝis Adriatika maro)
  • La plej altaj montaroj de EU (27 pintoj en membrolandoj de EU)

Kune kun aliaj esperantistoj elportis verdan flagon al multaj montopintoj, i.a. sur Fuĵi-monto (3. 776, Japanio) dum 92. UK en Jokohamo 2007, Ararato (5. 137, Turkujo) kaj Damavando (5.671, Irano) en 2008, Jebel Toubkal (4.176, Maroko). J. Vajs praktike uzis Esperanton dum vizito de 73 landoj en 6 kontinentoj. Li partoprenis 11 UK-ojn.

Redakta laboro[redakti | redakti fonton]

Subtatrano[redakti | redakti fonton]

Loupe.svg Pli detalaj informoj troveblas en la artikolo Subtatrano.

Esperanto-klubo en Liptovský Mikuláš eldonadis 1984 – 1989 la kluban informilon Subtatrano en eldonkavnto 80 pecojn. Ĝi estis la komuna informilo por 6 kluboj kaj rondetoj de Liptov-regiono. Vajs estis ĝia kunredaktoro en la unua periodo kun Alojz Lutonský kaj Miloslav Rybín, kaj en la dua periodo kun Elena Beňová kaj Anna Fullová. Poste li priskribis ĝian historion kaj bibliografion.

Esperantisto Slovaka[redakti | redakti fonton]

Loupe.svg Pli detalaj informoj troveblas en la artikolo Esperantisto Slovaka.

En 1999–2001 li estis membro de redakta konsilantaro de tutslovakia gazeto Esperantisto Slovaka. En 2008–2010 li estis ĝia respondeca redaktoro. En la gazeto li publicis seriaĵojn de kontribuoj pri Spuroj de Esperanto en Slovakio, pri Tre gravaj personoj kaj artikolojn sciigantajn pri interesaĵoj de Slovakio kaj per kio slovakoj kontribuis al la mondo.

Aliaj Esperantaj periodaĵoj[redakti | redakti fonton]

Vajs estis membro de redaktejo de Kooperativa Stelo, oficiala eldonaĵo de IKEO eldonata en Esperanto inter 1981–1994 kaj de la redaktejo de Vesperto, oficiala bulteno de speleologia fakgrupo eldonata 1988–1991.

Verkaro[redakti | redakti fonton]

Originalaj verkoj[redakti | redakti fonton]

  • Vajs, Ján: ESPERANTO NA LIPTOVE v rokoch 1980 - 1985, samizdato, L. Mikuláš 1990, slovake
  • Vajs, Ján – Zvara, Milan: GVIDLIBRO 1991-1993, SEA Poprad, 1991, samizdato,
  • Vajs, Ján: MEMORLIBRO, EK L. Mikuláš, 1992, samizdato
  • Vajs, Ján: E. V. TVAROŽEK, LEK en eldonserio Personecoj de Esperanto, 1998,
  • Vajs, Ján: ŜAFAĴOJ, Biblioteko de G. F. Belopotocký L. Mikuláš, 2002, ISBN 80-85702-62-2
  • Vajs, Ján: LA DUA DECENIO, RV print Uhorská Ves, 2002,

ISBN 80-968908-0-8

  • Vajs, Ján: 12 MONATOJ – 12 MONTOPINTOJ, Espero Parizánske, 2006,

ISBN 80-969042-8-0

  • Vajs, Ján kaj kolektivo: PLENA ILUSTRITA ĈEVALO

Espero por LEK, Partizánske, 2006, ISBN 80-969042-9-9

  • Vajs, Ján: SUBTATRANO, HISTORIO KAJ BIBLIOGRAFIO, Biblioteko de G. F. Belopotockého L. Mikuláš, 2006, ISBN 80-85702-83-5
  • Vajs, Ján: ENKORPIGITA TOLEREMO, MILOSLAV RYBÍN, Espero por LEK, Partizánske, 2006, ISBN 80-969533-1-1
  • Vajs, Ján: 100 GRAVAJ PERSONOJ de la slovakia Esperanto-movado, Espero por LEK, Partizánske, 2007, ISBN 978-80-969533-5-6
  • Vajs, Ján: 100 GRAVAJ PERSONOJ de slovakia Esperanto-movado.Dua korektita kaj kompletigita eldono. Espero por LEK, Partizánske, 2009, ISBN 978-80-89366-07-1
  • Vajs, Ján - Fajth, Ľubomír: ESPERANTISTO SLOVAKA - bibliografio kaj historio. Espero, Partizánske, 2012, ISBN 978-80-89366-13-2
  • Vajs, Ján: KONGRESA TAGLIBRO, 97-a Universala Kongreso de Esperanto 2012. Karpaty-Infopress, Bratislava, 2012, ISBN 978-80-971256-0-8
  • Vajs, Ján: ULTIMA THULE, Kongresumi kaj vojaĝi en Islando. Karpaty-Infopress, Bratislava, 2013, ISBN 978-80-971256-2-2

Tradukoj[redakti | redakti fonton]

eldonis A-projekt s. r. o Bratislava, 1995, ISBN 80-967367-0-1

Ex libris L. Mikuláš, 2002, ISBN 80-968386-3-6

Referencoj[redakti | redakti fonton]

  1. SKEF: Dejiny.

Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]