Petr Ginz

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Saltu al: navigado, serĉo
Petr Ginz
Persona informo
Naskiĝo 1-an de februaro 1928
Prago
Morto 28-an de septembro 1944
Aŭŝvico
Familianoj
Patro Ota GINZ
Patrino Marie GINZOVÁ
Frat(in)o(j) Chava‏ PRESSBURGER
Portalo pri Homoj
v  d  r
Information icon.svg

Petr GINZ (naskiĝis la 1-an de februaro 1928, mortis la 28-an de septembro 1944 en Aŭŝvico) estis ĉeĥa knabo de juda deveno, filo de la geesperantistoj Ota Ginz kaj Marie Ginzová.

Biografio[redakti | redakti fonton]

Petr estis tre talenta knabo, kiu revis pri vojaĝoj sur maroj kaj en kosmo. Li amis verkojn de Jules Verne, postlasis multajn desegnaĵojn, leterojn al la gepatroj kaj taglibron. Pri la familio Ginz ekzistas fotoj ankaŭ en la Juda Muzeo en Prago. En 1956 liaj desegnaĵoj kaj rakantoj estis donacitaj al Jad Vaŝem (angle Yad Vashem), la muzeo pri la Holokaŭsto en Jerusalemo, kaj tie ricevis specialan lokon[1],

Petr Ginz kaj Esperanto[redakti | redakti fonton]

Petr mem estis denaska esperantisto. En la getto Terezín li komencis verki laŭmemore Esperanto-ĉeĥan vortaron[2].

Pri Petr Ginz aperis granda artikolo en Israela Esperantisto, n-ro 141, Decembro 2004[2]. Ankaŭ en Esperanto-Brno aperis teksto rilate al prelego pri li (vidu sube).

Petr Ginz kaj Arto[redakti | redakti fonton]

La tero vidita de la luno
La tero vidita de la luno

Lia desegnaĵo de la Tero vidata de sur la Luno, kiun li desegnis en Prago, fariĝis internacia simbolo de Holokaŭsto : kopion de lia fama desegnaĵo kunprenis la israela astronaŭto Ilan Ramon al la spacnavedo Columbia, por ke la simbolo de holokaŭsto kaj de revo pri la kosmo efektive flugu en la kosmon, sed la surteriĝo de la spacnavedo estis tragedia, ĉiuj pereis. La originalo estas prezentita en Jad Vaŝem.

Komence de 2005 la Ĉeĥa Poŝto eldonis poŝtan memorfolieton kun la fama bildo, kaj oni donis la nomon de Petr Ginz ankaŭ al unu el la asteroidoj.

Verkaro[redakti | redakti fonton]

Věra kaj Vlastimil Novobilský laŭtlegas la Esperantan tradukon de la taglibro de Petr Ginz.

Li verkis poemojn, novelojn kaj entute ok romanojn[1]. Lia plej konata agado en la getto estis redaktado de sekreta junulara gazeto nomita "Vedem" ("Ni gvidas, ni venkas"), kiu aperadis dum du jaroj, ĝis la deportado de Petr al Auschwitz. Ankaŭ konata estas Návštěva z pravěku (Vizito el prahistorio) kiun eldonis Societo Franz Kafka - romano de 13-jara Petro inspirita de Jules Verne)

Lia fratino Chava Presburger, kiu ankaŭ scipovis Esperanton, eldonigis en 2005 la intiman taglibron de ŝia frato kiun oni retrovis sub la ĉeĥa titolo Denik mého bratra* kaj poste tradukita en Esperanto sub la titolo Taglibro de mia frato. Aperis tradukoj, i.a. en la angla, franca kaj nederlanda,

*el la ĉeĥa tradukis Vlastimil Novobilský kaj Věra Novobilská, eldonis KAVA-PECH 2005, 135 p. plus trideko da bildoj kaj ilustraĵoj.

Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]

(esperanto) Libera Folio , Esperanto.org.il, Delbarrio.eu, Monato, marto 2006. paĝoj 21 kaj 22, artikolo en Esperanto-Brno :

(ĉeĥa) Site-ul Oficial Petr Ginz

(angla) Moon Landscape (Desenul)

(angla) Petr Ginz – Theresienstadt

(angla) Trailer la filmul The Last Flight of Petr Ginz, http://www.petrginz.com/ Nova filmo anglalingva pri Lasta flugo de Petr Ginz

Ota Ginz. Esperantisto en Ĉeĥoslovakio
Ota Ginz. Esperantisto en Ĉeĥoslovakio
Prelego pri Petro Ginz en Brno
Prelego pri Petro Ginz en Brno

(germana) http://www.lpb.bwue.de/publikat/ghettos/b09.htm

(angla) http://www.science.co.il/Ilan-Ramon/Moon-Landscape.asp

(ĉeĥa) http://www.japhila.cz/petice.htm

(angla) http://www.holocaust.cz/cz2/history/people/ginz

(angla) http://www1.yadvashem.org/about_yad/press_room/press_releases/ilan_ramon.html

(angla) http://www1.yadvashem.org/exhibitions/temporary_exhibitions/childsplay/temp_index_no_childsplay_peter_ginz.html

(germana) http://schule.judentum.de/nationalsozialismus/petr-ginz.htm

(ĉeĥa) http://www.radio.cz/cz/clanek/37264

(angla) http://www.cleverhack.com/blog/archives/000045.html

(angla) http://permanent.nouvelobs.com/europe/20050120.OBS6749.html

(nederlanda) Wat is Joodse kunst? (Kio estas juda arto?), Joods Actueel, 24-a majo 2010.

(nederlanda) Jarenlang onopgemerkt dagboek brengt pakkend verhaal (Taglibro dum jaroj nerimarkita alportas tuŝan rakonton), Joods Actueel, 28-a novembro 2010

(ĉeĥa) http://www.kosmas.cz/detail.asp?cislo=138500 Informo pri la nova libro Návštěva z pravěku (Vizito el prahistorio)

(angla) Lasta flugo de Petr Ginz - materialo de UNO pri Petro kiel simbolo de holokaŭsto, por lernejoj


Referencoj[redakti | redakti fonton]

  1. 1,0 1,1 (nederlanda) Jarenlang onopgemerkt dagboek brengt pakkend verhaal (Taglibro dum jaroj nerimarkita alportas tuŝan rakonton), Joods Actueel, 28-a novembro 2010
  2. 2,0 2,1 Vlastimil Novobilsky, Ota Ginz, Esperantisto en Ĉeĥoslovakio, 491-497 Isaraela Esperantisto