Kabarda lingvo

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Saltu al: navigado, serĉo
kabarda
адыгэбзэ adəgăbză
Parolata en regionoj Kabardio-Balkario kaj Karaĉajio-Ĉerkesio de Rusio, nordorienta Turkio
Denaskaj parolantoj ĉ. 1,5 milionoj
Skribo Cirila alfabeto
Lingvaj kodoj
Lingvaj kodoj
  ISO 639-2 kbd
  ISO 639-3 kbd
  SIL KBD
Angla nomo Kabardian language
Franca nomo kabarde
Vikipedio
v  d  r
Information icon.svg

La kabarda lingvo (адыгэбзэ, adəgăbză), foje ankaŭ nomata kabarda-ĉerkesa lingvo, estas lingvo aŭ kontinua dialektaro el la abĥaz-adigea lingvaro kaj de ties subgrupo cirkasaj lingvoj, parolata en la regionoj Kabardio-Balkario kaj Karaĉajio-Ĉerkesio de Rusio, kaj aldone en nordorienta Turkio. La lingvon uzas proksimume 1,5 milionoj da homoj, sed la nombro de parolantoj konstante malkreskas. Unesko tial konsideras la kabardan vundeblan lingvon.[1]

La lingvo havas 48 konsonantajn fonemojn[2], el kiuj 23 estas frikativaj. Kelkaj lingvistoj konsideras la kabardinan kaj adigan lingvojn nuraj dialektoj de la adiga lingvo. La adigoj, kabardoj kaj ĉerkesoj nomas sian lingvon adigebze, kio signifas adiga lingvo. Tamen en la rusa oni distingas inter la kabarda kaj ĉerkesa lingvoj.

Ĝis 1924 la kabarda skribsistemo funkciis surbaze de la araba kaj cirila alfabetoj, en 1924-1936 — surbaze de tiu latina alfabeto, ekde 1936 baziĝas sur la cirila alfabeto.

Ekzistas vikipedio en la kabarda lingvo, kiu komence de februaro 2012 havis iom pli ol 1900 artikoloj.

Alfabeto[redakti | redakti fonton]

А а Э э Б б В в Г г Гу гу Гъ гъ Гъу гъу
Д д Дж дж Дз дз Е е Ё ё Ж ж Жь жь З з
И и Й й К к Ку ку КӀ кӀ КӀу кӀу Къ къ Къу къу
Кхъ кхъ Кхъу кхъу Л л Лъ лъ ЛӀ лӀ М м Н н О о
П п ПӀ пӀ Р р С с Т т ТӀ тӀ У у Ф ф
ФӀ фӀ Х х Ху ху Хь хь Хъ хъ Хъу хъу Ц ц ЦӀ цӀ
Ч ч Ш ш Щ щ ЩӀ щӀ Ъ ъ Ы ы Ь ь Ю ю
Я я Ӏ Ӏy

Notoj[redakti | redakti fonton]

  1. interaktiva mapo de UNESKO pri la mondaj danĝeriĝintaj lingvoj (angle, france kaj hispane) angle
  2. Ethnology, т. 5 стр. 31 — 1966, University of Pittsburgh