Gherla

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Saltu al: navigado, serĉo
Gherla
Urbo
Lando Flago-de-Rumanio.svg Rumanio
Distrikto Cluj
Alinome Szamosújvár (hungare), Neuschloss (germane), Armenopolis (latine)
Iama hungara departemento Szolnok-Doboka
Situo 47° 1′ N, 23° 54′ O47.0223.9Koordinatoj: 47° 1′ N, 23° 54′ O
Gherla (Rumanio)
DMS
Red pog.svg
Alto super maro 255 m
Poŝtkodo 405300
Loĝantaro 22.092 (en 2009)
Kodo laŭ SIRUTA 55393
v  d  r
Information icon.svg
La grek-katolika preĝejo en Gherla

Gherla [gerla] (hungare: Szamosújvár [samoŝu:jva:r], Gerlahida, Örményváros; germane: Neuschloss, latine: Armenopolis), estas urbo en Rumanio ĉe la rivero Someșul Mic nordoriente de Cluj-Napoca. Administre apartenas al ĝi Băița, Hășdate, Silivaș. Gherla estas ĝemela al Forchheim (Germanio), kaj estas viglaj kontaktoj inter la esperantistaj grupoj en la du urboj.

Loĝantaro[redakti | redakti fonton]

En 1910 ĝi nombris 6857 loĝantojn (hungaroj, rumanoj, germanoj); en 1992 25.284 (rumanoj, 18 % da hungaroj).

En la censo de 2002 la 24 083 loĝantoj deklaris jenajn etnecojn[1] kaj preferatajn lingvojn[2]:

Etneco Nombro Elcentaĵoj
rumanoj 19.243 79,9 %
hungaroj 4.086 17,0 %
romaoj 657 2,7 %
armenoj 31 0,1 %
germanoj 30 0,1 %
slovakoj 5 < 0,1 %
italoj 5 < 0,1 %
ukrainoj 4 < 0,1 %
ĉangoj 3 < 0,1 %
serboj 2 < 0,1 %
judoj 2 < 0,1 %
poloj 2 < 0,1 %
lipovanoj 1 < 0,1 %
turkoj 1 < 0,1 %
bulgaroj 1 < 0,1 %
Lingvo Nombro Elcentaĵoj
rumana 19.604 81,4 %
hungara 4.008 16,6 %
cigana 428 1,8 %
germana 21 0,1 %
slovaka 4 < 0,1 %
itala 4 < 0,1 %
pola 2 < 0,1 %
armena 2 < 0,1 %
ukraina 1 < 0,1 %
tatara 1 < 0,1 %
bulgara 1 < 0,1 %
jida 1 < 0,1 %

Historio[redakti | redakti fonton]

Ĝi estis unue menciita skribe en 1291. Ĝis 1919 kaj inter 1940 kaj 1944 ĝi apartenis al Hungario (Szolnok-Doboka vármegye). Ĝi estas la iama centro de armenoj en Transilvanio, kiuj aperis en la urbo en 1672. En ĝia prizono multe da politikaj malliberuloj suferis dum la komunista diktaturo.

Fonto[redakti | redakti fonton]

Vizitindaĵoj[redakti | redakti fonton]

  • La kastelo-fortikaĵo renesancstila (1540–1550)
  • La armena preĝejo barokstila (1784–1804)

Vidu ankaŭ[redakti | redakti fonton]

Notoj[redakti | redakti fonton]

  1. Recensământul populației și al locuințelor – martie 2002 (censo de la popolanoj kaj de la loĝantoj) {{rumane}} (XLS) (2002). Alirita 2013-01-01.
  2. Recensământul populației și al locuințelor – martie 2002 (censo de la popolanoj kaj de la loĝantoj) {{rumane}} (XLS) (2002). Alirita 2013-01-01.

Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]

Blazono de distrikto Cluj
Distrikto Cluj
Flago de Rumanio
Urboj Cluj-Napoca | Turda | Dej | Câmpia Turzii | Gherla | Huedin
Komunumoj

Aghireșu  | Aiton  | Aluniș  | Apahida  | Așchileu  | Baciu  | Băișoara  | Beliș  | Bobâlna  | Bonțida  | Borșa  | Buza  | Căianu  | Călățele  | Cămărașu  | Căpușu Mare  | Cășeiu  | Cătina  | Câțcău  | Ceanu Mare  | Chinteni  | Chiuiești  | Ciucea  | Ciurila  | Cojocna  | Cornești  | Cuzdrioara  | Dăbâca  | Feleacu  | Fizeșu Gherlii  | Florești  | Frata  | Gârbău  | Geaca  | Gilău  | Iara  | Iclod  | Izvoru Crișului  | Jichișu de Jos  | Jucu  | Luna  | Măguri-Răcătău  | Mănăstireni  | Mărgău  | Mărișel  | Mica  | Mihai Viteazu  | Mintiu Gherlii  | Mociu  | Moldovenești  | Negreni  | Pălatca  | Panticeu  | Petreștii de Jos  | Ploscoș  | Poieni  | Râșca  | Recea-Cristur  | Săcuieu  | Săndulești  | Săvădisla  | Sâncraiu  | Sânmartin  | Sânpaul  | Sic  | Suatu  | Țaga  | Tritenii de Jos  | Tureni  | Unguraș  | Vad  | Valea Ierii  | Viișoara  | Vultureni  |