Portalo:Dinosaŭroj

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Saltu al: navigado, serĉo

Eoraptor sketch5.png PortaloĈefartikoloKategorio

Dinosaurs001.jpg

Portalo
Dinosaŭroj

T. rex 3 NHM.JPG
Tiranosaŭro
Tiranosaŭro

Tiranosaŭro
Naturkundemuseum Brachiosaurus brancai.jpg
Braĥiosaŭro

Dinosaŭroj fascinas la homojn jam dum longaj jaroj. Malfacile vi trovos hodiaŭ homon, kiu neniam aŭdis pri tiranosaŭrotriceratopso.

Ĉu vi ankaŭ metis al vi la demandon, ĉu la dinosaŭroj estis varmsangaj aŭ kial ili pereis? Al kelkaj el tiuj ĉi demandoj vi trovos respondojn ĉi tie, al kelkaj dum ankoraŭ ne. Tial ne timu redakti - ĉiu el vi povas kontribui. Se vi trovos ion, kion vi povas plibonigi (enhavon, gramatikon, formatadon...), do faru tion.

Helpu fari el Vikipedio valoran fonton de informoj pri la dinosaŭroj!


Enkonduko

red.

Dinosaŭroj, la plej grandaj rampuloj, estis la dominantaj ter-bestoj antaŭ 225 - 65 milionoj da jaroj. Tio estas multe pli longa tempodaŭro, ol homoj estas sur la Tero. Oni trovis restaĵojn de dinosaŭroj preskaŭ ĉie sur la Tero, tamen la plej riĉa tombejo de dinosaŭroj troviĝas en Mongolio.

La subita malapero de ĉi tiuj kreitaĵoj neniam estis klarigita kontentige. Unu teorio atribuas la malaperon al dramecaj ŝanĝoj en klimato. Multaj sciencistoj kredas, ke asteroido kolizianta kun la Tero, produktis tiom da polvo en la atmosfero, ke sunlumo estis blokita dum longa tempo. Ĉi tiu evento povis kaŭzi malaperon de manĝaĵo en ĉirkaŭaĵo kaj malhelpi al la kresko de plantaro.

Artikolo de la monato

red.

Rekonstruo de aspekto de la specio Allosaurus fragilis

Alosaŭro (el la greka allos/αλλος "fremda", "nekonata" aŭ "stranga" + sauros/σαυρος "lacertulo") estis priskribita en la jaro 1877 fare de Othniel Charles Marsh, la fama usona paleontologo el la 19-a jarcento. Ĝi estis relativa proksimulo de gigantaj karĥarodontosaŭredoj, kiel plej konataj reprezentantoj estas Giganotosaŭro carolinii, priskribita de Coria kaj Salgado en la jaro 1995 kaj Mapusaŭro, kiu estis priskribita de Coria kaj Currie en la jaro 2006 (ambaŭ el subfamilio de Giganotosaurinae, kreitaj dum la priskribo de Mapusaŭro). La plej malalta komuna pozitivo, kiu ensumigas ankaŭ alosaŭron (respektive Alosaŭredojn) kun karĥarodontosaŭredoj estas superfamilio de Alosaŭredoj.

Trovejoj

Fosilioj de tiu ĉi familio estas konataj el Usono (ŝtatoj Utah, Wyoming, Nov-Meksiko kaj Colorado el supraj ĵurasiaj sedimentoj de formacio de Morrison, kies tavoloj sume troviĝas sur la teritorioj de usonaj ŝtatoj Wyoming, Colorado, Montana, Norda Dakoto, Suda Dakoto, Nebraska, Kansas, Oklahoma, Teksaso, Nov-Meksiko, Arizona, Utah kaj Idaho, kaj kanadaj provincoj Saskaĉevano kaj Alberto kaj nove ankaŭ el Portugalio (formacio de Lourinh), de kie estas konata specio Allosaurus europaeus.


Bildo
Ĉu vi scias...

red.

Ĉu vi scias, ke[redakti fonton]

...ununura konata saŭropoda dinosaŭro, kies kola parto de la spino estis pli mallonga ol la korpo, estis Braĥitraĥelopan el malfrua ĵurasio de Argentino?

...dank' al "taŭra" aspekto de siaj naztruoj kaj la antaŭa parto de la kranio ankilosaŭro Minotaŭrasaŭro el Mongolio ricevis sian nomon?

...eta maniraptora teropodo Anchiornis el la nordokcidenta Ĉinio pezis en la plenkreskeco nur ĉirkaŭ 110 gramoj?

Saŭroposeidono

...la plej alta konata dinosaŭro estis braĥiosaŭredo Saŭroposeidono proteles, kiun vi povus komforte nutrigi el balkono en la sesa etaĝo de paneldomo?

Parencoj de dinosaŭroj
Dinosaŭroj en literaturo aŭ filmo

red. Libroj

Filmoj

Klasifikado

red.

S
a
ŭ
r
i
s
k
i
o
j
Hererasaŭredoj Herrerasil.jpg Hererasaŭro Staŭrikosaŭro
Teropodoj
Coelophysoidea Coelophysis silhouette.jpg Coelophysis Liliensternus Dilofosaŭro
N
e
o
t
e
r
o
p
o
d
o
j
Ceratosauria Ceratosil.jpg Ceratosaŭro Majungasaŭro Karnotaŭro
Tetanurae
Spinosauroidea Spinosaurus silhouette.jpg Spinosaŭro Suchomimus Torvosaŭro
Aveteropodoj Tyrannosaurus silhouette.jpg Alosaŭro Tiranosaŭro Velociraptor
Saŭropodomorfoj
Prosaŭropodoj Massospondylus silhouette.jpg Anchisaurus Plateosaŭro Massospondylus
S
a
ŭ
r
o
p
o
d
o
j
Sauropodes basaŭ Basal sauropod silhouette.jpg Mamenchisaurus Shunosaurus Omeiosaurus
Neosaŭropodoj
Diplodocoidea Diplosil.jpg Diplodocus Apatosaŭro Amargasaŭro
Macronaria Brachiosaurus silhouette.jpg Braĥiosaŭro Kamarasaŭro Ampelosaŭro
O
r
n
i
t
i
s
k
i
o
j
Heterodontosaŭredoj Heterodontosaurus silhouette.jpg Heterodontosaŭro Abriktosaŭro
Genasaŭredoj T
h
y
r
e
o
p
h
o
r
a
Thyréophores basaŭ Scelidosaurus silhouette.jpg Skelidosaŭro Skutelosaŭro
Eŭripodoj
Stegosaŭruloj Stegosaurus silhouette.jpg Stegosaŭro Kentrosaŭro Hŭajangosaŭro
Ankylosauria Ankylosaurus silhouette01.jpg Euoplocephalus Edmontonia Ankilosaŭro
C
e
r
a
t
o
p
o
j
Marginocephalia
Pachycephalosauria Pachycephalosauria silhouette.png Prenocephale Pachycephalosaurus Stegoceras
Ceratopsia Protoceratops silhouette.jpg Triceratopso Protoceratops Torosaŭro
Ornitopodoj
Ornithopodes basaŭ Hypsilophodon silhouette.jpg Hypsilophodon Agilisaŭro Leaellynasaura
Iguanodontia Parasaurolophus silhouette.jpg Iguanodon Edmontosaŭro Parasaurolophus


Vidu ankaŭ liston de dinosaŭroj.
Alfabeta listo de dinosaŭroj

red.


A

B

C

D

E

F

G

H

I

J

K

L

M

N

O

P

Q

R

S

T

U

V

W

x

Y

Z

Galerio
Informoj

red.

Enmetu {{Portalo|Dinosaŭroj}} en artikolojn pri dinosaŭroj kaj estiĝos
Portala ikono Portalo pri Dinosaŭroj
Aliaj portaloj