Dissolvo de Sovetunio

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Saltu al: navigado, serĉo
Post-sovetaj ŝtatoj:
1. Armenio; 2. Azerbajĝano; 3. Belarusio; 4. Estonio;
5. Kartvelio; 6. Kazaĥstano; 7. Kirgizistano; 8. Latvio;
9. Litovio; 10. Moldavio; 11. Ruslando; 12. Taĝikistano;
13. Turkmenistano; 14. Ukraino; 15. Uzbekio

La Unio de Sovetaj Socialistaj Respublikoj (USSR) estis oficiale dissolvita la 25-an de decembro 1991. Tio okazigis la kreadon de la 15 respublikoj de Sovetunio kiel sendependauj suverenaj ŝtatoj. La dissolvo de la plej granda komunista ŝtato en la mondo markis ankaŭ la finon de la Malvarma Milito.

Fino de Sovetunio[redakti | redakti fonton]

La 17-an de marto 1991 okazis tut-sovetia referendumo pri daŭra ekzisto de la ŝtato; el la voĉdonrajtaj civitanoj 80% partoprenis ĝin. En RSFSR 76,4% voĉdonis por konservo de Sovetunio. Pluraj teritorioj, aŭtonomiaj en Sovetunio, uzas la leĝaron de Sovetunio kaj la rezultojn de tiu referendumo por pravigi sian rajton je sendependiĝo: interalie Sud-Osetio, kies loĝantoj voĉdonis por konservo de Sovetunio kaj, laŭ la tiam funkciinta leĝaro, rajtis decidi sian sorton aparte de la sovetia respubliko, kies aŭtonomio ili estis (Kartvela SSR en la kazo de Sud-Osetio).

La 19-an de aŭgusto 1991 en Moskvo grupo de altpostenuloj faris provon restarigi sovetan regadon. Tiu provo estas konata kiel Aŭgusta puĉo. Celo de la putĉo estis haltigo de la reformoj, komencitaj en 1990-1991, kaj konservo de la unueca soveta ŝtato. Per fiasko de la putĉo fiaskis Sovetunio kiel ŝtato.

La 8-an de decembro 1991 ŝtatestroj de Ukrainio, Belorusio kaj Rusio subskribis Interkonsenton pri fondo de la Komunumo de Sendependaj Ŝtatoj, pli konata en medioj kiel Beloveĵa interkonsento. En tiu dokumento la tri ŝtatestroj „konstatis“ disfalon de Sovetunio[1] kaj proklamis kreon de KSŜ.

La 25-an de decembro je 19:38 la flago de Sovetunio super Kremlo estis deprenita, ĝin anstataŭis la trikolora flago de Rusio. La sekvan tagon kunvenis la Supera Soveto de Sovetunio (en ĝi tiam restis ĉefe deputitoj de aziaj respublikoj, tamen la kunveno estis kvoruma) kaj faris kelkajn decidojn pri ekzistoĉeso de Sovetunio. Tiu dato, la 26-a de decembro 1991, estas kutime konsiderata kiel la dato de disfalo de Sovetunio, kvankam kelkaj sovetiaj strukturoj (i. a. Gosstandart) ankoraŭ funkciis en 1992.

Vidu ankaŭ[redakti | redakti fonton]

Notoj[redakti | redakti fonton]

  1. Соглашение о создании Содружества Независимых Государств