Maĥaĉkala

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Saltu al: navigado, serĉo
Blazono de Maĥaĉkala
Loko en Rusio

Maĥaĉkala (ruse Махачкала), estas granda urbo en Rusio, ĉefurbo de Dagestano kaj troviĝas 2166 kilometrojn for de Moskvo.

Kodo de OKATO de la urbo (en jaro 2005) estas 82401.

La urbo estis fondita en jaro 1844 kiel fortikaĵo.

Ĝi havas statuson de urbo ekde jaro 1857.

La urbo antaŭe estis nomita kiel:

  • Petrovskoje (Петровское) en 1844 ... 1857;
  • Petrovsk-Port (Петровск-Порт) en 1857 ... 1921.

La interurba telefona kodo estas 8722, la enurbaj telefonnumeroj estas sesciferaj (en jaro 2005).

La loka tempo estas la sama kiel moskva tempo (en jaro 2005).

Geografiaj koordinatoj de la urbo estas 42°59′N 47°29′O  /  42.983°N, 47.483°O / 42.983; 47.483 (Maĥaĉkala)Koordinatoj: 42°59′N 47°29′O  /  42.983°N, 47.483°O / 42.983; 47.483 (Maĥaĉkala).

La urbo estas okcidenta bordo de Kaspia Maro, sur mallarĝa tereno inter la maro kaj Kaŭkaza montaro, ĉe la bazo de la monto Tarkitaŭ.

En la urbo estas fervoja stacio (ekde 1894 ... 1896) kaj flughaveno.

Dum la jaro 1959 la urbo havis 119 mil loĝantojn, kaj ĝis la jaro 2002 la loĝantaro kreskis al 462,4 mil. Plimulto de la kulture malunueca loĝantaro religie apartenas al la sunaisma islamo, kaj en la urbo troviĝas la plej granda moskeo de Norda Kaŭkazio.

Historio[redakti | redakti fonton]

La urbo estis fondita en 1844 kiel rusia militista fortikaĵo Petrovskoje, inter montaranoj estis pli vaste konata kiel Anĝi-Kala ("faruna fortikaĵo"). En 1857 la fortikaĵo ricevis statuson de urbo kaj estis renomita al Petrovsk-Port; tiu nomo estas ligita kun la legendo, laŭ kiu rusia imperiestro Petro la Granda estis en tiu ĉi loko dum militiro al Persio en 1722. En la dua duono de la 19a jarcento en la urbo estis konstruita haveno kaj ĝi estis ligita per fervojo kun Vladikavkaz kaj Rostov-Don.

Post firmiĝo de la soveta potenco la urbo estis renomita al Maĥaĉkala ("urbo de Maĥaĉ"), rememore al Maĥaĉ Daĥadajev (Magomed-Ali DAĤADAJEV), unu el la plej aktivaj batalintoj por la soveta potenco en la regiono.

La urbo estis grande damaĝita pro sismo je la 14-a de majo de 1970.

Partnera urbo[redakti | redakti fonton]

Flag of Germany.svg Maĥaĉkala havas partnerajn rilatojn kun la urbo Oldenburg en Germanio.

Movade[redakti | redakti fonton]

Dagestano kaj ĝia ĉefurbo historie estas regiono kun la plej aktiva Esperanto-movado en Norda Kaŭkazio. En unu el superaj lernejoj de Maĥaĉkala Esperanto estas instruata kiel nepra studobjekto al estontaj fakuloj pri religio kaj kulturo.

Danke al agado de la loka ĵurnalisto kaj defendanto de homaj rajtoj Abduraĥman Junusov, Esperanto ofte estas menciata en la loka gazetaro.

Esperantistoj[redakti | redakti fonton]

Aliaj projektoj[redakti | redakti fonton]

Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]