Listo de sciencoj
Aspekto
Listo de sciencoj kun grekbazitaj sciencnomoj kaj esperantigitaj sciencnomoj.
| Grekbazata nomo | Postafikso | Ĉefa studobjekto | Pura Esperanta nomo | Postafikso |
|---|---|---|---|---|
| Agronomio | nomio | agrokulturo kaj hortikulturo | agrikultura inĝenierarto | inĝenierarto |
| Akustiko | iko | sonoj | sonscienco | scienco |
| Anatomio | strukturo de animalaj kaj vegetaĵaj korpoj | korposcienco | scienco | |
| Anestezologio | logio | senigo je la sentokapablo, kaŭzita de iaj substancoj | ||
| Antropologio | logio | evoluo de homaj rasoj kaj iliaj faritaĵoj | homoscienco | scienco |
| Antroponimio | nimio | propraj nomoj de homoj | homnomscienco | scienco |
| Aritmetiko | iko | nombroj kaj kalkulado per ili (nune fako de Nombroteorio) | ||
| Arkeologio | logio | monumentoj kaj artoj de antikva epoko | ||
| Astronomio | nomio | astroj kaj kosmaj fenomenoj | astroscienco | scienco |
| Asiriologio | logio | antikvaj civilizoj de Mezopotamio | ||
| Atomiko | iko | kerna fiziko | atomscienco | scienco |
| Bakteriologio | logio | bakterioj | bakterioscienco | scienco |
| Bibliotekonomio | bibliotekoj | bibliotekscienco | scienco | |
| Biologio | logio | studado kaj teoriado pri la biosfero | vivoscienco | scienco |
| Botaniko | iko | plantoj | plantoscienco, fitologio | scienco |
| Cibernetiko | iko | aŭtomataj organismoj, memregantaj meĥanismoj kaj relajsdirektiloj | ||
| Citologio | logio | strukturo kaj funkcioj de la ĉelo | ĉelscienco | scienco |
| Daktiloskopio | skopio | identigo personojn laŭ la haŭtlinio de la fingropinto | ||
| Dendrologio | logio | arboj kaj arbedoj | arboscienco | scienco |
| Dendrokronologio | logio | datadmetodo pere de arbringoj | Arbodatadscienco | scienco |
| Dermatologio | logio | haŭtmalsanoj | haŭtmedicino | medicino |
| Diplomatiko | iko | malnovaj diplomoj el paleografia, formulara kaj alia vidpunkto | diplomoscienco | scienco |
| Ekologio | logio | influo inter vivuloj kaj ilia kutima medio | ekoscienco | scienco |
| Ekonomiko | iko | mekanismo reguligi la produktadon kaj distribuadon de riĉaĵoj | ekonomiscienco | scienco |
| Embriologio | logio | embrio | embrioscienco | scienco |
| Endokrinologio | logio | endokrinaj glandoj (vivscienco/biologio) | endokrinscienco | scienco |
| diagnozado kaj kuracado de endokrinsistema patologio | endokrinmedicino | medicino | ||
| Entomologio | logio | insektoj | insektoscienco | scienco |
| Epidemiologio | logio | epidemio | epidemiscienco | scienco |
| Epigrafiko | iko / grafiko | antikvaj epigrafoj | ||
| Ergonomio | nomio | optimumigo pri la kondiĉoj de homa laboro | ||
| Estetiko | iko | belo en la naturo kaj en la artoj | ||
| Etnografio | grafio | historio de la moroj, kulturoj kaj folkloro de homgrupoj | etnoscienco | scienco |
| Etologio | logio | kondutoj de la bestoj | besta kondutoscienco | scienco |
| Etimologio | logio | origino de la vortoj | vortdevenscienco | scienco |
| Faleristiko | iko / istiko | insignoj | ||
| Farmacio | preparado de medikamentoj | kuraciloscienco, kuracilscienco | scienco | |
| Farmakologio | logio | interagon inter aktivaj substancoj kaj vivaj organismoj | farmakoscienco | scienco |
| Filologio | logio | lingvo en skribaj historiaj fontaĵoj (literaturaj tekstoj kaj skribaj rekordoj) | tekstoscienco | scienco |
| Filozofio | esenco de principoj kaj kaŭzoj de la estado | |||
| Fitogeografio | grafio | geografio de plantoj | ||
| Fitonimio | nimio | nomoj de plantoj | plantonomscienco | scienco |
| Fitopatologio | logio | malsanoj de plantoj | ||
| Fiziko | iko | propreco de korpoj kaj interagaj fenomenoj | ||
| Fiziologio | logio | histoj kaj organoj de la vivantaj estaĵoj | ||
| Folkloristiko | iko / istiko | tradicio kaj leĝoj en la popolaj medioj | ||
| Fonetiko | iko | sonoj de la lingvo | ||
| Fonologio | logio | fonemoj de la lingvo | fonemscienco | scienco |
| Fora perceptado | observi surfacaĵojn sen fakte kontaktigi | |||
| Frazeologio | logio | frazaranĝo al unu lingvo aŭ verkisto | ||
| Ftizologio | logio | tuberkulozo kaj ĝia kuracado | ||
| Futurologio | logio | esplorado kaj prognozado pri la venonta tempo de la homaro | ||
| Genealogio | logio | deveno kaj parenceco de familioj aŭ gentoj homaj aŭ bestaj | parencoscienco | scienco |
| Genetiko | iko | fenomenoj kaj problemoj rilataj al heredeco | genscienco | scienco |
| Geodezio | formo aŭ kurbeco de la Tero | tergeometrio | ||
| Geografio | grafio | regionoj de la Tero | ||
| Geologio | logio | solida ŝelo de la tero | terscienco | scienco |
| Geometrio | linioj, surfacoj kaj solidoj | |||
| Germanistiko | iko / istiko | germana lingvo | ||
| Gerontologio | logio | maljunaj homoj | maljunecoscienco | scienco |
| Ginekologio | logio | virina organismo kaj ŝia naskaparato | inseksorganoscienco | scienco |
| Grafologio | logio | karaktero de homo per esplorado de lia skribo | ||
| Gramatiko | iko | lingvaj reguloj | ||
| Hematologio | logio | sango | sangoscienco | scienco |
| Heraldiko | iko | blazonoj | ||
| Heŭristiko | iko / istiko | metodoj de esplorado en la scienco | ||
| Hidrologio | logio | akvo | akvoscienco | scienco |
| Hidronimio | nimio | nomoj de riveroj, lagoj, maroj | akvonomscienco | scienco |
| Histologio | logio | ĉeloj de homa organismo | histoscienco | scienco |
| Historio | kronologio pri pasinta tempo de la homaro kaj sociaj faktoj | |||
| Historiografio | grafio | verkado historion de difinita tempo | ||
| Iktiologio | logio | fiŝoj | fiŝscienco, fiŝoscienco | scienco |
| Imunologio | logio | imuneco (medicino) | ||
| Informadiko | iko | informado per aŭtomataj maŝinoj | ||
| Kardiologio | logio | kormalsanoj | kormedicino | medicino |
| Kartografio | grafio | desegnado de mapoj | ||
| Kemio/Ĥemio | analizo kaj sintezo de materiaj substancoj kaj transformiĝaj fenomenoj | |||
| Kinologio | logio | hundoj | hundoscienco | scienco |
| Klimatologio | logio | priskribo kaj esplorado de klimatoj | klimatscienco | scienco |
| Komputiko | iko | komputiloj kaj komputillingvoj | komputoscienco | scienco |
| Kosmologio | logio | origino kaj formiĝo de la universo | kosmoscienco | scienco |
| Kosmografio | grafio | movoj de la astroj | ||
| Kriminologio | logio | krimoj | krimscienco | scienco |
| Kristalografio | grafio | esploro de kristaloj | kristalscienco | scienco |
| Kronologio | logio | fiksado de datoj de la historiaj eventoj | temposcienco | scienco |
| Leksikografio | grafio | farado de vortaroj | vortoskriboscienco | scienco |
| Leksikologio | logio | etimologio, signifo kaj uzo de vortoj | vortoscienco | scienco |
| Lingvistiko | iko / istiko | teoriado pri lingvaj fenomenoj | lingvoscienco | scienco |
| Logiko | iko | formoj kaj leĝoj de la pensado | ||
| Logopedio | pedio | evoluo, eduko kaj klerigado de personoj kun parolaj malfacilaĵoj | ortofonterapeŭtiko, ortofonkuracarto | |
| Matematiko | iko | kvantoj, formoj kaj aranĝoj | ||
| Mekaniko | iko | ekvilibro kaj movo de la korpoj | ||
| Metalurgio | industrio pri elfosado de minaĵoj, fabrikado kaj prilaborado de metaloj | |||
| Meteologio | logio | atmosferaj fenomenoj | veterscienco | scienco |
| Metodologio | logio | sciencaj metodoj | ||
| Metrologio | logio | mezuroj | mezurscienco | scienco |
| Mikologio | logio | fungoj | fungoscienco | scienco |
| Mikrobologio | logio | mikroboj kaj ilia agado | mikroboscienco | scienco |
| Mineralogio | logio | mineraloj | mineraloscienco | scienco |
| Mitologio | logio | mitoj de unu lando aŭ religio | ||
| Morfologio | logio | formoj de la materio | ||
| Muzeologio | logio | muzeoj | ||
| Muzikologio | logio | muziko | muzikscienco | scienco |
| Nefrologio | logio | renoj | renscienco | scienco |
| Neŭrobiologio | logio | nerva sistemo (subfako de vivscienco/biologio) | nervscienco | scienco |
| Neŭrologio | logio | diagnozado kaj kuracado de nervsistema patologio | nervmedicino | medicino |
| Noetiko | iko | eblecoj de la homa sciado | ||
| Nombroteorio | teorio | proprecoj de entjeraj nombroj (ĝi enhavas aritmetikon) | Nombroscienco | scienco |
| Numismatiko | iko | antikvaj moneroj kaj medaloj | ||
| Oceanografio | grafio | maraj fenomenoj | ||
| Oceanologio | logio | oceanoj | oceanoscienco | scienco |
| Oftalmologio | logio | okuloj | okulkuracado, okulmedicino | medicino |
| Onomastiko | iko | propraj nomoj | nomscienco | scienco |
| Optiko | iko | lumaj fenomenoj | lumscienco | scienco |
| Orientalistiko | iko / istiko | popoloj, lingvoj kaj moroj de Oriento | ||
| Ornitologio | logio | birdoj | birdoscienco | scienco |
| Ortografio | grafio | korekta skribo de vortoj en unu lingvo | ||
| Ortopedio | deformiĝo de la korpo | |||
| Ostologio | logio | ostoj | ostoscienco | scienco |
| Paleontologio | logio | elfositaj restaĵoj | ||
| Paleografio | grafio | deĉifrado de malnovaj skribaĵoj | ||
| Paleoklimatologio | logio | priskribo kaj esplorado de pasintecaj klimatoj | praklimatscienco | scienco |
| Papirusologio | logio | deĉifrado de antikvaj papirusoj | papirusoscienco | scienco |
| Parazitologio | logio | animalaj kaj vegetaraj parazitoj | parazitoscienco | scienco |
| Patologio | logio | malsanoj, iliaj aspektoj kaj evoluado | malsanoscienco | scienco |
| Pedagogiko | iko | instruado kaj edukado | instruscienco | scienco |
| Pedagogio | agogio | |||
| Pediatrio | iatrio | infanmalsanoj | infanmedicino | medicino |
| Pedologio | logio | grundoj | grundoscienco | scienco |
| logio | infanoj | infanscienco | scienco | |
| Petrologio | logio | petroj | rokscienco | scienco |
| Pomologio | logio | fruktoj kaj fruktarboj | fruktoscienco | scienco |
| Psikiatrio | iatrio | studo pri mensaj malsanoj kaj ties kuracado | ||
| Psikologio | logio | studo pri psikaj fenomenoj | psikoscienco | scienco |
| Radiologio | logio | aplikado de radiokrea energio | radiscienco, radikuracado | scienco |
| Radioterapio | terapio per radioj | radimedicino, radikuracado | medicino | |
| Reologio | logio | fluado de likvaĵoj | fluaĵoscienco | scienco |
| Rinologio | logio | nazo | nazmedicino, nazstudo | medicino |
| Romanistiko | iko / istiko | latinidaj lingvoj kaj kulturoj | ||
| Semantiko | iko | studo kaj teoriado pri la signifo de lingvaj esprimoj | ||
| Serologio | logio | modifo de la sero sub la influo de malsanoj | seroscienco | scienco |
| Seksologio | logio | seksaj problemoj de la homo | seksomedicino | medicino |
| Ĉinologio | logio | ĉina lingvo kaj kulturo | ||
| Sismologio | logio | kaŭzoj kaj efikoj de tertremoj | tertremscienco | scienco |
| Slavistiko | iko / istiko | slavaj lingvoj kaj kulturo | ||
| Sociologio | logio | fenomenoj kaj leĝoj de la socia vivo | sociscienco | scienco |
| Spektroskopio | skopio | spektroj, konsisto de lumo, ondolongoj de la atomo | spektroscienco | scienco |
| Speleologio | logio | kavernoj kaj subteraj akvofluoj | kavernoscienco | scienco |
| Statiko | iko | ekvilibro de la fortoj | maldinamiko | |
| Statistiko | iko / istiko | metoda klasigo de mezureblaj sociaj faktoj | ||
| Stomatologio | logio | buŝo kaj dentoj | buŝologio | |
| Stratigrafio | grafio | tavoloj de la Tero (parto de geologio) | tavolscienco | scienco |
| Sintakso | (lingvoscienco) rilaton inter vortoj de la frazo kaj ilia funkcio en la frazo | |||
| Teatrologio | logio | teatro | ||
| Termiko | iko | varmo | varmoscienco | scienco |
| Terminologio | logio | terminoj | ||
| Termodinamiko | iko | rilatoj de termikaj kaj alispecaj fenomenoj | varmodinamiko | |
| Toponimio | nimio | nomoj de geografiaj objektoj | loknomscienco | scienco |
| Topografio | grafio | grafika desegnado de la tereno | ||
| Toksologio | logio | toksoj kaj kontraŭvenenoj | venenoscienco | scienco |
| Traŭmatologio | logio | vundoj kaj traŭmatoj | traŭmatomedicino | medicino |
| Trigonometrio | funkcioj de pluranguloj | |||
| Tjurkologio | logio | lingvoj kaj kulturoj tjurkaj | ||
| Turkologio | logio | lingvo kaj kulturo turka | ||
| Venerologio | logio | veneraj malsanoj | ||
| Virusologio | logio | virusoj | virusoscienco | scienco |
| Vulkanologio | logio | vulkanoj | vulkanoscienco | scienco |
| Zoogeografio | grafio | geografia distribuo de animaloj | bestogeografio | |
| Zoologio | logio | animaloj | bestoscienco | scienco |
| Zoonimio | nimio | nomoj de animaloj | bestonomscienco | scienco |
Referencoj
[redakti | redakti fonton]- Popper, Karl R.. (2002) The Logic of Scientific Discovery. Novjorko: Routledge Classics. ISBN 0-415-27844-9. OCLC 59377149.
Vidu ankaŭ
[redakti | redakti fonton]