Amila adipato

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Salti al navigilo Salti al serĉilo
Amila adipato
amila adipato
Plata kemia strukturo de la Amila adipato
amila adipato
Tridimensia kemia strukturo de la Amila adipato
Alternativa(j) nomo(j)
  • Amila estero de la adipata acido
  • Adipato de amilo
  • Heksanodukarboksilato de amilo
  • Amila heksanodukarboksilato
Kemia formulo
C16H30O4
CAS-numero-kodo 14027-78-2
ChemSpider kodo 24598
PubChem-kodo 26404
Fizikaj proprecoj
Aspekto senkolora likvaĵo
Molmaso 286,407 g·mol-1
Denseco 0,955g cm−3
Bolpunkto 326,60°C
Ekflama temperaturo 146,4 °C
Solvebleco Akvo:Nesolvebla
Mortiga dozo (LD50) 2190 mg/kg (buŝe)
Sekurecaj Indikoj
Riskoj R22 R36
Sekureco S02 S24/25 S36 S37 S45
Pridanĝeraj indikoj
Danĝero
GHS Damaĝo Piktogramo
07 – Toksa substanco
GHS Signalvorto Averto
GHS Deklaroj pri damaĝoj H319
GHS Deklaroj pri antaŭgardoj P264, P280, P305+351+338, P337+313
Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo
(25 °C kaj 100 kPa)

Amila adipatoC16H30O4 estas kemia kombinaĵo, apartenanta al la funkcia grupo de la esteroj de la adipata acido kaj amila alkoholo. Amila adipato estas analiza reakciaĵo, uzata kiel gustigagento kaj odorigagento en la nutrondustrio kaj en la fabrikado de kosmetikaĵoj kaj farmaciaĵoj. Kutime ĝi estiĝas per kondensiĝa reakcio aŭ per esterigo de Fischer-Speyer kun sulfata acido kiel katalizilo. Amila adipato estas malmulte solvebla en akvo, sed tute solvebla en alkoholo, duetila etero, kloroformo kaj plejmulto el la organikaj solvantoj. Amila adipato reakcias kun fortaj oksidigagentoj kaj fortaj bazoj kaj posedas antifungajn kaj antibakteriajn proprecojn.

Sintezoj[redakti | redakti fonton]

Sintezo 1[redakti | redakti fonton]

adipata acido+2amila alkoholoamila adipato+2akvo

Sintezo 2[redakti | redakti fonton]

adipata anhidrido+2amila alkoholoamila adipato+akvo

Sintezo 3[redakti | redakti fonton]

  • Preparado per reakcio de adipata acido kaj amila klorido:

adipata acido+2amila kloridoamila adipato+2klorida acido

Sintezo 4[redakti | redakti fonton]

  • Preparado per interagado de natria adipato kaj amila klorido:

natria adipato+2amila kloridoamila adipato+2natria klorido

Sintezo 5[redakti | redakti fonton]

propila adipato+2amila formiatoamila adipato+2propila formiato

Sintezo 6[redakti | redakti fonton]

adipata acido+2amila sorbatoamila adipato+2sorbata acido

Sintezo 7[redakti | redakti fonton]

  • Preparado per alkohola transesterigo inter alila adipato kaj amila alkoholo:

alila adipato+2amila alkoholoamila adipato+2alila alkoholo

Reakcioj[redakti | redakti fonton]

Reakcio 1[redakti | redakti fonton]

  • Hidrolizo de la amila adipato:

amila adipato+2akvoadipata acido+2amila alkoholo

Reakcio 2[redakti | redakti fonton]

  • Sapigo de la amila adipato:

amila adipato+2natria hidroksidonatria adipato+2amila alkoholo

Reakcio 3[redakti | redakti fonton]

amila adipato+2formiata acidoadipata acido+2amila formiato

Reakcio 4[redakti | redakti fonton]

  • Reakcio per alkohola transesterigo kun butanolo:

amila adipato+2metanolometila adipato+2amila alkoholo

Reakcio 5[redakti | redakti fonton]

  • Reduktigo de la amila adipato:

amila adipatoadipaldehido+2amila alkoholo

Reakcio 6[redakti | redakti fonton]

  • Reakcio kun NH3:

amila adipato+2amoniakoadipamido+2amila alkoholo

Reakcio 7[redakti | redakti fonton]

  • Reakcio kun HCl:

amila adipato+2klorida acidoadipata acido+2amila klorido

Literaturo[redakti | redakti fonton]