Rusoj
| Rusoj | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Suma populacio | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Ŝtatoj kun signifa populacio | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Lingvo(j) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Rusa lingvo, multaj ankoraŭ parolas per iaj aliaj lingvoj de Rusio | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Religio | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Rusa Ortodoksa Eklezio, malgranda parto de rusoj estas protestantoj | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Rusoj estas orient-slava etno, ĉefloĝantoj de Rusio (120 mln, ĉ. 80%). Loĝas ankaŭ en la teritorio de la eksa Rusia Imperio: Ukrainio (11,35 mln), Kazaĥio (6,23 mln), Uzbekio (1,65 mln), Belorusio (1,34 mln), Kirgizio (0,91 mln), Latvio (0,90 mln), Moldavio (0,56 mln), Estonio (0,47 mln), Azerbajĝano (0,14 mln), Taĝikio (0,38 mln), Uzbekio; krom tio ankaŭ en Usono (1,2 mln), Kanado, Mongolio, Turkmenio, Ĉinio kaj aliloke.
Antropologie rusoj reprezentas diversajn tipojn de la granda eŭropida raso. Ili parolas en la rusa lingvo, ilin kunligas komuna historio kaj kulturo. La plej disvastiĝinta religio estas orienta ortodoksismo, multaj estas ateistoj.
- Memnomo: русские [ruskije];
- Totala kvanto: 146,5 mln (1992).
Plejparto de rusoj loĝas en la centra, suda kaj nord-okcidenta parto de eŭropa Rusio kaj en Uralo. Laŭ datumoj de la jaro 2002, inter la subjektoj de Rusia Federacio la plej altan rilatumon de rusoj havas Vologda provinco (96,56%). La rilatumo de rusoj superas 90% en 30 subjektoj de la federacio: ĉefe estas regionoj de Centra kaj Nord-Okcidenta federaciaj distriktoj kaj en la suda Siberio. La malplej granda rilatumo de rusoj (malpli ol 5%) estas en Ĉeĉenio, Dagestano kaj Inguŝio.
Laŭ specialecoj de la lingvaĵo kaj ĉiutaga vivo oni distingas du aŭ tri grandajn etnografiajn subgrupojn de rusoj:
- la norda odira (vidu odiro);
- la suda adira (vidu adiro);
- kaj la meza, kiu kunigas trajtojn de la du listigitaj.
La limo inter la norda kaj la suda subgrupoj trairas proksimume laŭ la linio Pskov — Tver — Moskvo — Niĵnij Novgorod.
Kelkaj esplorantoj (D. N. Uŝakov, D. K. Zelenin ka.) nomis tiujn subgrupojn apartaj etnoj kun koincidanta memidentigo rusoj, inter kiuj aperis la tria, surbaze de kiu procezas la unuiĝo de la lingvo kaj de la tuta rusa kulturo.
Dum la lastaj jardekoj pro interna migrado kaj ankaŭ pro la disvastiĝo de radio, televido kaj mezlerneja edukado la diferencoj inter la etnaj subgrupoj kaj iliaj dialektoj preskaŭ malaperis, temas pri malgravaj prononcaj diferencoj ks.
Pri specialaj etnaj subgrupoj de rusoj vidu ankaŭ: kozakoj, molokanoj ka.
Referencoj [redakti]
- ↑ (2002 census)[1]
- ↑ (2001 census) [2]
- ↑ (1999 census)[3]
- ↑ (1999)[4]
- ↑ (1990 estimate)[5]
- ↑ (2005) [6]
- ↑ (1999) [7]
- ↑ (2011)[8]
- ↑ (2004)[9]
- ↑ (2007) [10]
- ↑ (2001)[11]
- ↑ (2003)[12]
- ↑ CIA - The World Factbook
- ↑ BBC NEWS | Asia-Pacific | Russians left behind in Central Asia
- ↑ [13]
- ↑ (2006)[http://www12.statcan.ca/english/census06/data/highlights/ethnic/pages/Page.cfm?Lang=E&Geo=PR&Code=01&Data=Count&Table=2&StartRec=1&Sort=3&Display=All&CSDFilter=5000 Canadian Census figures
- ↑ (2000)[14]
- ↑ (2002 census)[15]
- ↑ [16]
- ↑ (2005)
- ↑ Créditos
- ↑ (2005 census)[17]
- ↑ (2002 census)[18]
- ↑ Informatii utile | Agentia Nationala pentru Intreprinderi Mici si Mijlocii
- ↑ (2008 census)[19]
- ↑ (2006 census)[20]
- ↑ (2000 census)[21]
- ↑ (2002 census) [22]
- ↑ (2002 census) [23]
- ↑ Joshua Project - Ethnic People Groups of Sweden
