Karakalo

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Salti al navigilo Salti al serĉilo
Por la kata besto, vidu: Karakalo (besto)
Karakalo
romia imperiestro
Caracalla MAN Napoli Inv6033 n01.jpg
Persona informo
Naskiĝo 4-an de aprilo 188 (0188-04-04)
en Lugdunum, Gallia Lugdunensis
Morto 8-an de aprilo 217 (0217-04-08) (29-jara)
en Haran, Flag of the Roman Empire.svg Romia Imperio
Mortis pro pikvundo [#]
Tombo Kastelo de Sankta Anĝelo [#]
Religio Romia religio [#]
Lingvoj latina [#]
Ŝtataneco Roma regno [#]
Familio
Dinastio Severan dynasty [#]
Patro Septimo Severo [#]
Patrino Julia Domna [#]
Gefratoj Publius Septimius Geta [#]
Edz(in)o Fulvia Plautilla [#]
Profesio
Okupo politikisto [#]
[#] Fonto: Vikidatumoj
Wikidata-logo.svg
Information icon.svg
vdr

Karakalo (naskiĝis la 4-an de aprilo 188, mortis la 8-an de aprilo 217) estis imperiestro de Romio en la jaroj 211217.

Lia nomo estis Marcus Aurelius Antoninus, sed li prenis kromnomon Karakalo (Caracalla), kiu rilatas al la kapuĉaj tunikoj, per kiuj sin vestis liaj samlandanoj.

Vivo[redakti | redakti fonton]

La plej aĝa filo de la imperiestro Septimo Severo deklaritis fare de la patro en 196 Cezaro kaj en 198 Aŭgusto. Post la morto patra li ekregis en 217 kune kun la frato Publius Septimius Geta. Lin li baldaŭ murdigis en la brakoj de la patrino Julia Domna ĉar li ne volis de iu bremsiĝi en decidado. Samtempe multaj el ties ŝatantaro (laŭdire ĝis 20 miloj), inter kiuj troviĝis kaj la elstara juristo Aemilius Papinianus, devis morti laŭ ordono karakala. Pro financaj kialoj ĉefe, li en 212 solene al ĉiuj liberaj imperianoj cedis la romian ŝtatanecon per Constitutio Antoniana; sekve ĉiuj devis pagi impostojn.


Estante militavida same kiel la patro li bazis tutan potencon sian je la armeo pliriĉigante kaj privilegiulante la soldataron. En 213 li ekmilitis en multaj provincoj post kiam li estis tradoninta la regadopovon al la patrino; ĉe la Rejno, post la venko de la Alemanoj, li refunkciigis la Neckar-landlimlinion; li militis ĉe Danubo (ekz. kontraŭ la Ĥatoj) antaŭ ol iri en 214 eosten por imiti en ridinda maniero la geniecon de Aleksandro la Granda. Sed kiam en printempo 217 li planis denove kampanji kontraŭ la Partoj li mortigitis laŭ instigo de la ĉefo de la pretoria gvardio, Makrino.

Inter la konstruaĵoj realigitaj en Romo plej gravas memkompreneble la Banejoj de Karakalo apud la Capena-pordego; ili nombriĝas inter la plej gravaj ruinoj antikvaj. Belega ankaŭ la Severo-arko de sur la Roma Forumo estas. Inter la konserviĝintaj bildoj de li plej bonas eble busto en Napolo.

Fonto[redakti | redakti fonton]

Meyers Großes Konversations-Lexikon, volumo 3. Leipzig 1905, p. 754 (tie ĉi interrete)

Bildoj[redakti | redakti fonton]

Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]

Antaŭe:Romiaj imperiestrojPoste:
Septimo Severo (193 - 211)211217Makrino (217 - 218)