Okcident-siberiaj subborealaj arbaroj

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Jump to navigation Jump to search
Tutmonda disvastiĝo de la mezvarmaj foliaj kaj miksaj arbaroj.
"Novosibirsk Akademgorodok" (La Siberia Scienca Centro) meze de la subboreala arbaro.

La okcident-siberiaj subborealaj arbaroj estas tersupraĵa ekoregiono el la eŭropa-siberia ekoprovinco de la palearktisa ekozono laŭ tipologio de la Monda Natur-Fonduso (WWF). Biome ĝi estas parto de la mezvarmaj foliaj kaj miksaj arbaroj de suda okcidenta Siberio en Rusujo.

Priskribo[redakti | redakti fonton]

La ekoregiono okupas 223 400 da kvadrataj kilometroj kaj konstituas mallarĝan zonon, de nur ĉirkaŭ 150 kilometroj de la nordo al sudo, en la sudo de okcidenta Siberio. Ĝi situas proksimume al 56° de norda latitudo, kaj inter 61° kaj 92° de orienta longitudo.

La klimato estas modere kontinenta kompare kun tiu de la tajgo. La averaĝa jara temperaturo estas pli alta ol 0°C. La periodo kun neĝo sumiĝas je 180 tagoj. La senfrosta periodo daŭras ĝis 100 al 120 tagoj. La printempo kaj la aŭtuno estas mallongaj. La jara precipitaĵo sumiĝas je 350 al 550 mm.

Flaŭro[redakti | redakti fonton]

Ankoraŭ freŝdate la arbarkovritaj areoj de la ekoregionoj estis okupataj de miksaj arbaroj (siberia abio (Abies sibirica), siberia piceo (Picea obovata), siberia pino (Pinus sibirica), arbara pino (P. sylvestris) kaj etfolia tilio (Tilia cordata) aŭ siberia tilio (Tilia sibirica). La lasta specio konstituis signifan parton de la subkanopeo, ĝia proporcio en la kanopea tavolo pliiĝas de la nordo al sudo. Rilate al la herba tavolo, la karakterizaj arbaraj flaŭraj elementoj inkludas : Egopodio, Pulmonaria dacica kaj Actaea erythrocarpa. Kiel sekvo de freŝdata intensiva arbarekspluatado kaj oftaj incendioj, tiuj komunumoj preskaŭ ĉie estis anstataŭataj de arbaroj superregataj de penda betulo kaj tremolo aŭ de preskaŭ unuspeciaj arbar-pinaroj kun etfolia tilio en la subkanopeo aŭ kiel kroma miksaĵo en la kanopeo. Tiu ĉi arbartipo havas riĉan herban tavolon kun multaj arbaraj specioj. Dominantaj specioj en diferencaj asocioj estas Calamagrostis arundinacea, Carex macroura, Aegopodium podagraria, Vaccinium vitis-idaea kaj V.myrtillus. Aliaj komunaj specioj inkludas : Rubus saxatilis, Maianthemum bifolium, Lathyrus vernus, Galium septentrionale, Equisetum sylvaticum kaj Angelica sylvestris. La musko-kovraĝo ne estas tre disvolviĝinta; la plej komunaj muskoj estas Pleurozium schreberi kaj Dicranum polysetum.

Praarbaraj betularoj troviĝas en la norda parto de la ekoregiono. Ilia kanopeo konsistas el penda betulo akompanata de lanuga betulo, tremolo kaj, malofte, tiliaj specioj. La arbeda tavolo inkludas Rosa majalis, Crataegus sanguinea, Sorbus sibirica, Salix caprea, Viburnum opulus, Spiraea media kaj iuj aliaj. Dominantaj specioj ĉe la herba kovraĵo estas Calamagrostis arundinacea, C. epigejos, C. obtusata, Rubus saxatilis, Cnidium dubium, Geranium pseudosibiricum, Vicia cracca, Gentiana pneumonanthe, Delphinium elatum, Trientalis europaea, inkluzive de la arbaraj relikvoj Dryopteris carthusiana, Phegopteris connectilis, Pulmonaria dacica kaj Aegopodium podagraria.

Kiel tutaĵo, la flaŭro de la praaj betularoj ampleksas ĉirkaŭ 400 da plantospecioj. La marĉoj okupas ĉirkaŭ 20 procentojn de la ekoregiono. Plimulte da ili estas nutraĉriĉaj kaj situantaj ĉe la akvodislimoj. La precipa dominanto en la kanopeo estas lanuga betulo, kvankam signifa parto de tiuj marĉoj estas senarba. En la herba tavolo, la dominantoj inkludas : Calamagrostis langsdorffii kaj Carex lasiocarpa. Hypnaceae (Aulacomnium palustre kaj aliaj) same kiel Sphagnum warnstorfii superregas en la muska tavolo.

Minacoj kaj konservado[redakti | redakti fonton]

La ekoregiono estas krize endanĝerigata. La ekosistemo estas multe ŝanĝita kaŭze de perhoma disvolviĝo; estas malmulte da protektataj areoj. Senarbarigo estas daŭre ofta.

Vidu ankaŭ[redakti | redakti fonton]


Palearktisaj mezvarmaj foliaj kaj miksaj arbaroj
PA0401 Apeninaj deciduaj montarbaroj Flago-de-Italio.svg Italio
PA0402 Miksaj atlantikaj arbaroj Flago de Belgio malpli alta.svg Belgio, Flago-de-Danio.svg Danio, Flago-de-Francio.svg Francio, Flago-de-Germanio.svg Germanio, Flago-de-Nederlando.svg Nederlando
PA0403 Acoraj moderaj miksaj arbaroj Acoroj (Flago-de-Portugalio.svg Portugalio)
PA0404 Balkanaj miksaj arbaroj Flago-de-Bulgario.svg Bulgario, Flago-de-Grekio.svg Grekio, Flago-de-Makedonio.svg Makedonio, Flago-de-Rumanio.svg Rumanio, Flag of Serbia.svg Serbio (Flago-de-Kosovo.svg Kosovo), Flago-de-Turkio.svg Turkio
PA0405 Baltaj miksaj arbaroj Flago-de-Danio.svg Danio, Flago-de-Germanio.svg Germanio, Flago-de-Pollando.svg Pollando, Flago-de-Svedio.svg Svedio
PA0406 Kantabriaj miksaj arbaroj Flago-de-Portugalio.svg Portugalio, Flago-de-Hispanio.svg Hispanio
PA0407 Hirkaniaj-kaspiaj miksaj arbaroj Flago-de-Azerbajĝano.svg Azerbajĝano, Flago-de-Irano.svg Irano
PA0408 Kaŭkazaj miksaj arbaroj Flago-de-Armenio.svg Armenio, Flago-de-Azerbajĝano.svg Azerbajĝano, Flago-de-Kartvelio.svg Kartvelio, Flago-de-Rusio.svg Rusio, Flago-de-Turkio.svg Turkio
PA0409 Keltaj foliarbaroj Flago-de-Irlando.svg Irlando, Flago-de-Britio.svg Britio
PA0410 Centr-anatolaj deciduaj arbaroj Flago-de-Turkio.svg Turkio
PA0412 Mezeŭropaj miksaj arbaroj Flago-de-Aŭstrio.svg Aŭstrio, Flago-de-Belarusio.svg Belarusio, Flago-de-Ĉeĥio.svg Ĉeĥio, Flago-de-Germanio.svg Germanio, Flago-de-Litovio.svg Litovio, Flago-de-Moldavio.svg Moldavio, Flago-de-Pollando.svg Pollando
PA0413 Centra-koreaj deciduaj arbaroj Flago-de-Norda-Koreio.svg Nord-Koreio, Flago-de-Sud-Koreio.svg Sud-Koreio
PA0416 Krimea submediteranea arbarmasivo Flago-de-Ukrainio.svg Ukrainio, Flago-de-Rusio.svg Rusio
PA0418 Dinaraj miksaj arbaroj Flago-de-Albanio.svg Albanio, Flago-de-Bosnio kaj Hercegovino.svg Bosnio kaj Hercegovino, Flago-de-Kroatio.svg Kroatio, Flago-de-Italio.svg Italio, Flago-de-Montenegro.svg Montenegro, Flag of Serbia.svg Serbio, Flago-de-Slovenio.svg Slovenio
PA0421 Anglaj malaltaĵaj fagaroj Flago-de-Britio.svg Britio
PA0422 Foliarbaroj apud Nigra Maro kaj de Kolĉido Flago-de-Bulgario.svg Bulgario, Flago-de-Kartvelio.svg Kartvelio, Flago-de-Turkio.svg Turkio
PA0432 Padobasenaj miksaj arbaroj Flago-de-Italio.svg Italio
PA0433 Pireneaj koniferaj kaj miksaj arbaroj Flago-de-Andoro.svg Andoro, Flago-de-Francio.svg Francio, Flago-de-Hispanio.svg Hispanio
PA0436 Sarmataj miksaj arbaroj Flago-de-Belarusio.svg Belarusio, Flago-de-Estonio.svg Estonio, Flago-de-Norvegio.svg Norvegio, Flago-de-Latvio.svg Latvio, Flago-de-Rusio.svg Rusio, Flago-de-Finnlando.svg Finnlando, Flago-de-Svedio.svg Svedio
PA0439 Sud-koreaj ĉiamverdaj arbaroj Flago-de-Sud-Koreio.svg Sud-Koreio
PA0440 Tajhejaj ĉiamverdaj arbaroj Flago-de-Japanio.svg Japanio
PA0441 Tajhejaj montaraj deciduaj arbaroj Flago-de-Japanio.svg Japanio
PA0444 Okcident-siberiaj subborealaj arbaroj Flago-de-Rusio.svg Rusio
PA0445 Okcident-eŭropaj foliarbaroj Flago-de-Aŭstrio.svg Aŭstrio, Flago-de-Ĉeĥio.svg Ĉeĥio, Flago-de-Francio.svg Francio, Flago-de-Germanio.svg Germanio, Flago-de-Svisio.svg  Svislando
PA0446 Zagros-montara arbarstepo Flago-de-Irako.svg Irako, Flago-de-Irano.svg Irano, Flago-de-Turkio.svg Turkio

Eksteraj ligiloj[redakti | redakti fonton]