Ĉefministro

El Vikipedio, la libera enciklopedio

Ĉefministro estas prezidanto de ŝtata registaro, la unua inter la ministroj, nomata ankaŭ premieroministroprezidento.

En Belgio ĉefministro kaj ministroprezidento estas du diversaj funkcioj. La belga federacio havas ĉefministron, sed la regionoj ĉiuj havas sian ministroprezidenton.

Ankaŭ en Germanio la termino ministroprezidento estas uzata nur por estro de la registaroj de la diversaj federaciaj landoj, sed ne por la estroj de la urbolandoj Berlino, Hamburgo kaj Bremeno.

En la reĝlando Hispanio oni nomas la ĉefministron "presidente (del gobierno)", t.e. laŭvorte "prezidanto (de la registaro)". Oni atentu ne mistraduki tion per "prezidento".

Kiam formiĝas nova registaro, la ŝtatestro (prezidento) unue elektas la ĉefministron (proponitan de la partio, kiu venkis en balotoj) kaj tiu devas dum kelkaj tagoj elekti taŭgajn ministrojn, membrojn de la registaro. Tiujn poste konfirmas la ŝtatestro, al kiu ili devas prezenti la ministran promeson (ĵuron). Poste la ĉefministro petas la parlamenton esprimi fidon al la nova registaro. Nur poste, kiam la fido estas esprimita, la registaro povas regi kaj labori.

La ĉefministro kunvokas la ministrojn al kunvenoj, kiujn li prezidas. Kiam li ne estas kontenta kun aŭ pri iu ministro, li povas proponi al la ŝtatestro eksigi la ministron. Se demisias la ĉefministro, falas la tuta registaro kaj la ŝtatestro devas nomumi novan ĉefministron por formi novan registaron.

Ĉefministroj laŭ landoj[redakti | redakti fonton]

Lando Titolo
Flag of the Taliban.svg Afganio paŝtune د افغانستان لومړی وزیر

darie رئیس‌الوزرای افغانستان

Flago-de-Albanio.svg Albanio Kryeministri i Republikës së Shqipërisë
Flago-de-Alĝerio.svg Alĝerio arabe الوزير الأول الجزائري

france Premier ministre d'Algérie

Flago-de-Andoro.svg Andoro Cap de Govern del Principat d'Andorra
Flago-de-Antigvo kaj Barbudo.svg Antigvo kaj Barbudo Prime Minister of Antigua and Barbuda
Flago-de-Armenio.svg Armenio Հայաստանի Հանրապետության վարչապետ
Flago-de-Aŭstralio.svg Aŭstralio Prime Minister
Flago-de-Aŭstrio.svg Aŭstrio Bundeskanzler
Flago-de-la-Bahamoj.svg Bahamoj Prime Minister of the Bahamas
Flago-de-Barejno.svg Barejno رئيس وزراء البحرين
Flago-de-Bangladeŝo.svg Bangladeŝo প্রধানমন্ত্রী (latinigo: prodhan montri)
Flago-de-Barato.svg Barato प्रधान मंत्री (latinigo: Pradhān Mantrī)
Flago-de-Barbado.svg Barbado Prime Minister of Barbados
Flago-de-Bosnio kaj Hercegovino.svg Bosnio kaj Hercegovino bosne kaj kroate Predsjedavajući Vijeća ministara Bosne i Hercegovine

serbe Предсједавајући Савјета министара Босне и Херцеговине

Flago-de-Butano.svg Butano Lyonchhen
Flago de Belgio malpli alta.svg Belgio Eerste minister van België
Flago-de-Bulgario.svg Bulgario Министър-председател [ministar-predsedatel]
Flago-de-Burkino.svg Burkino Premier ministre du Burkina Faso
Flago-de-Britio.svg Britio Prime Minister
Flago-de-Ĉado.svg Ĉado Premier ministre du Tchad
Flago-de-Ĉeĥio.svg Ĉeĥio Předseda vlády České republiky
Flago-de-Ĉinio.svg Ĉinio 国务院总理
Flago-de-Danio.svg Danio Danmarks statsminister
Flago-de-Ebur-Bordo.svg Ebura Bordo Premier ministre de la République de Côte d'Ivoire
Flago-de-Egiptio.svg Egiptio رئيس الوزراء المصري ,رئيس الحكومة
Flago-de-Ekvatora-Gvineo.svg Ekvatora Gvineo france Premier ministre de la République de Guinée-Équatoriale

hispane Primer ministro de la República de Guinea Ecuatorial
portugale Primeiro-ministro da República da Guiné Equatorial

Flago-de-Estonio.svg Estonio Peaminister
Flago-de-Etiopio.svg Etiopio Ĉefministro de Etiopio
Flago-de-la-Fiĝioj.svg Fiĝio Ĉefministro de Fiĝioj
Flago-de-Finnlando.svg Finnlando finne Suomen pääministeri

svede Finlands statsminister

Flago-de-Francio.svg Francio Premier ministre
Flago-de-Gabono.svg Gabono Premier ministre de la République gabonaise
Flago-de-Germanio.svg Germanio Bundeskanzler

Ministerpräsident

Flago-de-Grekio.svg Grekio Πρωθυπουργός της Ελληνικής Δημοκρατίας (latiningo: Prothypourgós tis Ellinikís Dimokratías)
Flago-de-Gvineo.svg Gvineo Premier ministre de la République de Guinée
Flago-de-Gvineo-Bisaŭo.svg Gvineo-Bisaŭo Ĉefministro de Gvineo-Bisaŭo
Flago-de-Ĝibutio.svg Ĝibutio Ĉefministro de Ĝibutio
Flago-de-Haitio.svg Haitio Premier ministre d'Haïti
Flago-de-Hispanio.svg Hispanio Presidente del Gobierno
Flago-de-Hungario.svg Hungario Miniszterelnök
Flago-de-Jamajko.svg Jamajko Prime Minister of Jamaica
Flago-de-Irlando.svg Irlando Taoiseach
Flago-de-Islando.svg Islando Forsætisráðherra Íslands
Flago-de-Israelo.svg Israelo רֹאשׁ הַמֶּמְשָׁלָה [roŝ hamemŝala]
Flago-de-Irako.svg Irako Ĉefministro de Irako
Flago-de-Italio.svg Italio Presidente del Consiglio dei Ministri, (aŭ Premier)
Flago-de-Japanio.svg Japanio 内閣総理大臣 [najkaku sōri daiĝin]
Flago-de-Jordanio.svg Jordanio Ĉefministro de Jordanio
Flago-de-Kabo-Verdo.svg Kaboverdo Primeiro-ministro da República de Cabo Verde
Flag of Cambodia.svg Kamboĝo នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា
Flago-de-Kameruno.svg Kameruno Prime Minister of the Republic of Cameroon
Flago-de-Kanado.svg Kanado angle Prime minister

france Premier ministre

Flago-de-Kartvelio.svg Kartvelio საქართველოს პრემიერ-მინისტრი (latinigo: sakartvelos p'remier-minist'ri)
Flago-de-Kataro.svg Kataro رئیس الوزراء القطري
Flago-de-Kazaĥio.svg Kazaĥio kazaĥe Қазақстан Республикасының Премьер-Министрі

ruse Премьер-Министр Республики Казахстан

Flago-de-Kirgizio.svg Kirgizio kirgize Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинетинин төрагасы

ruse Председатель Кабинета министров Киргизской Республики

Flago-de-la-Respubliko-Kongo.svg Respubliko Kongo Premier ministre de la république du Congo
Flago-de-la-Demokratia-Respubliko-Kongo.svg Demokratia Respubliko Kongo svahile Waziri Mkuu wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo

lingale Minisele ya Yambo wa Republiki ya Kɔ́ngɔ Demokratiki
france Premier-ministre de la République démocratique du Congo

Flago-de-Kosovo.svg Kosovo albane Kryeministri i Republikës së Kosovës

serbe Премијер Републике Косова (latinigo: Premijer Republike Kosova)

Flago-de-Norda-Koreio.svg Nord-Koreio 내각총리
Flago-de-Sud-Koreio.svg Sud-Koreio 국무총리
Flago-de-Kroatio.svg Kroatio Predsjednik Vlade Republike Hrvatske
Flago-de-Kubo.svg Kubo Primer Ministro de Cuba (forigita en 1976 kaj poste reestigita en 2019)
Flago-de-Kuvajto.svg Kuvajto Ĉefministro de Kuvajto
Flago-de-Laoso.svg Laoso laŭe ນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ແຫ່ງ ສປປ ລາວ

france Premier ministre de la République démocratique populaire lao

Flago-de-Latvio.svg Latvio Ministru prezidents
Flago-de-Lesoto.svg Lesoto Tona-Kholo
Flago-de-Libano.svg Libano قائمة رؤساء وزراء لبنان
Flago-de-Liĥtenŝtejno.svg Liĥtenŝtejno Regierungschef
Flago-de-Litovio.svg Litovio Ministras Pirmininkas
Flago-de-Luksemburgio.svg Luksemburgo luksemburge Premier Minister vu Lëtzebuerg

france Premier ministre luxembourgeois
germane Premierminister von Luxemburg

Flago-de-Madagaskaro.svg Madagaskaro Ĉefministro de Madagaskaro
Flago-de-Malajzio.svg Malajzio Perdana Menteri
Flago-de-Malio.svg Malio Chef du gouvernement du Mali
Flago-de-Malto.svg Malto Prim Ministru ta' Malta
Flag of North Macedonia.svg Nord-Makedonio makedone Претседател на Владата на Република Северна Македонија

albane Kryetari i Qeverisë së Republikës së Maqedonisë së Veriut

Flago-de-Maroko.svg Maroko رئيس حكومة المملكة المغربية
Flago-de-Maŭricio.svg Maŭricio Ĉefministro de Maŭricio
Flago-de-Maŭritanio.svg Maŭritanio Ĉefministro de Maŭritanio
Flago-de-Moldavio.svg Moldavio Prim-ministrul Republicii Moldova
Flago-de-Monako.svg Monako Ministre d'État
Flago-de-Mongolio.svg Mongolio Монгол Улсын Ерөнхий сайд
Flago-de-Montenegro.svg Montenegro Premijer Crne Gore
Flago-de-Mozambiko.svg Mozambiko Primeiro-ministro de Moçambique
{{{1 Namibio Prime Minister of Namibia
Flago-de-Niĝero.svg Niĝero Premier ministre du Niger
Flago-de-Niuo.svg Niuo Premier of Niue
Flago-de-Norvegio.svg Norvegio Statsminister
Flago-de-Nepalo.svg Nepalo प्रधानमन्त्री (latinigo: Pradhān Mantrī)
Flago-de-Nederlando.svg Nederlando Minister-president van Nederland (aŭ Premier)
Flago-de-Nov-Zelando.svg Nov-Zelando Prime minister (maorie Te pirimia o Aotearoa)
Flago-de-Orienta-Timoro.svg Orienta Timoro tetune Primeiru-Ministru

portugale Primeiro-Ministro

Flago-de-Pakistano.svg Pakistano وزیر اعظم [Ŭazīr-ē-Āzam]
Flag of Palestine.svg Palestino رئيس وزراء دولة فلسطين
Flago-de-Papuo-Nov-Gvineo.svg Papuo-Nov-Gvineo Prai Minista bilong Papua Niugini
Flago-de-Peruo.svg Peruo Presidente del Consejo de Ministros del Perú
Flago-de-Pollando.svg Pollando Prezes Rady Ministrów
Flago-de-Portugalio.svg Portugalio Primeiro-Ministro
Flago-de-Ruando.svg Ruando Ĉefministro de Ruando
Flago-de-Rumanio.svg Rumanio Prim-ministrul Guvernului României
Flago-de-Rusio.svg Rusio Председатель Правительства Российской Федерации [Predsedatel Pravitelstva Rossiyskoy Federacii]
Flago-de-la-Salomonoj.svg Salomonoj Prime Minister of Solomon Islands
Flago-de-Samoo.svg Samoo Palemia o le Malo Tuto‘atasi o Sāmoa
Flago-de-Sankta-Kito-kaj-Neviso.svg Sankta-Kito kaj Neviso Prime minister of Saint Kitts and Nevis
Flago-de-Sankta-Lucio.svg Sankta Lucio Prime Minister of Saint Lucia
Flago-de-Sankta-Vincento-kaj-la-Grenadinoj.svg Sankta Vincento kaj la Grenadinoj Prime Minister of Saint Vincent and the Grenadines
Flago-de-Santomeo-kaj-Principeo.svg Santomeo kaj Principeo Primeiro-ministro da República Democrática de São Tomé e Príncipe
Flag of Serbia.svg Serbio Председник Владе Републике Србије (latinigo: Predsednik Vlade Republike Srbije)
Flag of Sierra Leone.svg Sieraleono Ĉefministro de Sieraleono (forigita en 1978 kaj reestigita en 2018)
Flago-de-Singapuro.svg Singapuro malaje Perdana Menteri Republik Singapura

ĉine 新加坡共和国总理 (latinigo: Xīnjiāpō gònghéguó zǒnglǐ
tamile சிங்கப்பூர் குடியரசின் பிரதமர் (latiningo: Ciṅkappūr kuṭiyaraciṉ piratamar)

Flago-de-Sirio.svg Sirio Ĉefministro de Sirio
Flago-de-Slovakio.svg Slovakio Predseda vlády
Flago-de-Slovenio.svg Slovenio Predsednik Vlade Republike Slovenije
Flago-de-Srilanko.svg Srilanko sinhale ශ්‍රී ලංකා අග්‍රාමාත්‍ය (latinigo: Śrī Laṃkā agrāmāthya)

tamile இலங்கை பிரதமர் (latiningo: Ilaṅkai piratamar)

Flago-de-Somalio.svg Somalio Ra'iisul wasaaraha Soomaaliya
Flago-de-Svedio.svg Svedio svede Statsminister
Flago-de-Svazilando.svg Svazilando Ndvunankhulu
Flago-de-Tajlando.svg Tajlando นายกรัฐมนตรี (latinigo: Nayok Ratthamontri)
Flago-de-Tajvano.svg Tajvano 行政院院長
Flago-de-Tanzanio.svg Tanzanio Mawaziri Wakuu wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania
Flago-de-Togolando.svg Togolando Premier ministre de la République togolaise
Flago-de-Tongo.svg Tongo Prime Minister of the Kingdom of Tonga
Flago-de-Trinidado-kaj-Tobago.svg Trinidado kaj Tobago Prime Minister of the Republic of Trinidad and Tobago
Flago-de-Tunizio.svg Tunizio رئيس حكومة تونس (latinigo: ra’īs ḥukūmat Tūnis)
Flago-de-Tuvalo.svg Tuvalo Prime Minister of Tuvalu
Flago-de-UAE.svg Unuiĝintaj Arabaj Emirlandoj نائب رئيس دولة الإمارات العربية المتحدةرئيس الوزراء دولة الإمارات العربية المتحدة (servas ankaŭ kiel vicprezidento)
Flago-de-Ugando.svg Ugando Prime Minister of the Republic of Uganda
Flago-de-Ukrainio.svg Ukrainio Прем'єр-міністр України (latinigo: Premier-ministr Ukrainy)
Flago-de-Uzbekio.svg Uzbekio O‘zbekiston bosh vaziri
Flago-de-Vanuatuo.svg Vanuatuo angle Prime Minister of Vanuatu

france Premier ministre de Vanuatu

Flago-de-Vatikanurbo.svg  Vatikanurbo Segretario di Stato di Sua Santità (servas preskaŭ kiel ĉefministro, sed la estro de la registaro estas la papo)
Flago-de-Vjetnamio.svg Vjetnamio Thủ Tướng

Vidu ankaŭ[redakti | redakti fonton]