Ateno
El Vikipedio
Ateno (greke Αθηναι [athinaj]), aŭ grekece Atenoj, estas la nuna ĉefurbo de Grekio. Nuntempe, en Ateno vivas proksimume 4 milionoj da loĝantoj.
La regiono de kaj ĉirkaŭ la urbo nomiĝas nun Atiko, (samkiel dum la antikva epoko) kaj Ateno estas la regiona centro. La urba haveno Pireo estas nun aparta urbo: Ateno kaj Pireo estas du el la entute kvar provincaj distriktoj de Atiko.
La internacia flughaveno de la urbo estas nomata laŭ Eleftherios Venizelos. Ekzistas metroo.
La civito Ateno estis dum la antikva epoko unu el la unuaj demokratioj, kaj estis tre grava centro de la helena civilizo.
Enhavo |
[redakti] Etimo
La nomo de la urbo venus, laŭ iuj, de la Hindeŭropa radiko ath- = kapo, supro, ĉar Akropolo, sur la samnoma monteto, estas la "fundamanta kerno" de la urbo. Tio klarigas la mito pri la nasko de diino Atena, kiu eliris tute armita el la kapo de Zeŭso.
Antikve, la nomo estis Ἀθῆναι / Athễnai (plurala vorto)[1]. En moderna lingvo, Αθήνα / Athína estas la oficiala urba nomo.
[redakti] Geografio
[redakti] Loĝantaro
Ateno estas la ĉefa urbo de Grecio, kun 3,7 milionoj da loĝantoj en 2001, tio estas ĉirkaŭ unu triono de la entuta loĝantaro de Grecio
| Antikva tempo | : 300 000/400 000 da loĝantoj (estimado) |
| Jaro 1853 | : 30 600 |
| 1879 | : 65 500 |
| 1896 | : 123 000 |
| 1925 | : 443 000 |
| 2001 | : 3 761 810 |
[redakti] Urba morfologio
Ateno kuŝas sur ebenaĵo Atiko, inter montoj Aegialo okcidente, monto Parneso (Πάρνηθα) norde, Likavito (Λυκαβηττός) nord-oriente, Himeto (Υμηττός) oriente, kaj la Sarona Golfo sud-okcidente.
Pro tiuj naturaj limoj, la urbo ne povos pligrandigi, kaj estas trafita de problemoj de polucio.
La antikva urbo estis konstruata ĉe la piedo de monto Akropolo (ἀκρόπολις)
[redakti] Vizitindaĵoj
- Akropolo
- Haveno Pireo
- Placo Agora
- Plaka, la historia urbocento
- Monumento pri Filopapo
- Pnyx
- Monumento pri Lisikrato
- Arko de Hadriano
- Olympeion
- Kerameikon
- Monto Likabitos
La urbo estis ejo de la 1-aj modernaj 1-aj modernaj Olimpikoj en 1896, de la interaj Olimpikoj de 1906 kaj gastigis la Someran Olimpikon dum 2004.
[redakti] Historio
La diino de Ateno estis Atena.
Sankta Paŭlo predikis al atenanoj pri "nekonata dio".
[redakti] Partneraj urboj
Ateno havas partnerajn rilatojn kun la sekvaj urboj:
Athens (Usono)
Barcelono (Katalunio, Hispanio)
Bejruto (Libano)
Beogrado (Serbio)
Berlino (Germanio)
Betlehemo (Palestino)
Boston (Usono)
Bonaero (Argentino)
Bukareŝto (Rumanio)
Ĉikago (Usono)
Cusco (Peruo)
Erevano (Armenio)
Ĝenovo (Italio)
Havano (Kubo)
Istanbulo (Turkio)
Kievo (Ukrainio)
Ljubljano (Slovenio)
Los-Anĝeleso (Usono)
Madrido (Hispanio)
Montrealo (Kanado)
Moskvo (Rusio)
Nikozio (Kipro)
Parizo (Francio)
Philadelphia (Usono)- Dosiero:Republic.svg Prago (Ĉeĥio)
Rabat (Maroko)
Romo (Italio)
Santiago de Chile (Ĉilio)
Seulo (Suda Koreio)
Sofio (Bulgario)
Tbilisi (Kartvelio)
Tirano (Albanio)
Varsovio (Pollando)
Vaŝingtono (Usono)
Xi'an (Ĉinio)
[redakti] Referencoj
- ↑ Laŭ Tucidido la pluralo estas postsigno de la kuniĝo de urboj kiuj iĝis Ateno.
[redakti] Esperanto kaj Ateno
En Ateno dum la jaro 1976 okazis la 61-a UK de Esperanto.
[redakti] Aliaj projektoj
[redakti] Retaj ligiloj
oficialaj paĝoj de la urbo Ateno
inoficialaj paĝoj de la urbo Ateno
retejo de la Somera Olimpiko 2004 en Ateno
kategorio pri Ateno en la anglalingva DMoz
kategorio pri la urbo en la greklingva DMoz
[redakti] Vidu ankaŭ jenon:
Koordinatoj: 37° 58′ 40″ norde, 23° 43′ 40″ oriente

