Ekoprovinco
El Vikipedio
Ekoprovinco aŭ ekologia provinco estas teritorio biogeografia, pli malvasta ol ekozono, kiu ampleksas unun aŭ plurajn ekoregionojn. Laŭ Demarchi[1], ekoprovinco ĉirkaŭas areojn de unuforma klimato, geologia historio, kaj orografio (t.e. montaroj, vastaj valoj, ebenaĵoj). Ilia vasteco kaj interna unuformeco igas ilin idealaj unuoj cele efektivigon de politiko de la naturaj resursoj.
La termino ekoprovinco, kvankam sufiĉe neta kaj utila por indiki biogeografian unuon, kiu situas laŭ surfaco inter ekozono kaj ekoregiono, ne estas ĝenerale agnoskita. Nur relative freŝdate ĝi estis difinita en certaj sciencaj publikaĵoj[2] [3].
La ekoprovincoj ne kongruas kun la biolandaj unuoj, kiaj tiuj laŭ R.K.Brummit [4], bazitaj sur plantogeografiaj kriterioj.
Enhavo |
[redakti] Ekoprovincoj de la WWF
Por la sama nocio, la Monda Natur-Fonduso ( WWF ) (angle) preferas la iome malordigan terminon bioregiono aŭ biolando ĉe la tersupraĵaj areoj, sed parolante pri la analogaj maraj teritorioj, la WWF tamen uzas subdividon en provincojn.
Tiu ĉi organizo disigas la tersupraĵajn ekozonojn en ekoprovincojn (biolandojn), kiujn ĝi difinas kiel "geografiajn grupojn de ekoregionoj povantajn enteni diverstipajn biomojn, sed prezentantajn fortajn biogeografiajn afinecojn, speciale je taksonomiaj niveloj pli altaj ol la specia nivelo (genro, familio)."
- Afrotropika ekozono
- Sahel-Sudana ekoprovinco
- Ekzemploj de ekoregionoj : Gvinea arbar-savana mozaiko, Herbejoj inunditaj de Saharo, Orient-saharaj montar-kserofitaraj maldens-arbaroj, Sahela savano de akacioj, Sokotraj kserofitaroj, Verdakabaj sekaj arbaroj.
- Ekzemplo de dolĉakva ekoregiono : Lago Tana en Etiopujo;
- Sudaraba ekoprovinco
- Ekzemplo de ekoregiono : Sudokcident-arabaj montaraj maldens-arbaroj
- Afrik-arbara ekoprovinco
- Orientafrik-savana ekoprovinco
- Orientafrik-altaĵara ekoprovinco
- Ekzemploj de ekoregionoj : Maputaland-Pondolandaj arbustaroj kaj veprejoj, Montaraj herbejoj, maldensarbaroj kaj arbaroj de Drakensbergoj
- Savana ekoprovinco de suda Afriko
- Dezerta ekoprovinco de suda Afriko
- Ekzemploj de ekoregionoj : Kaoka dezerto, Nama Karuo, Sukulenta Karuo
- Kabolanda ekoprovinco
- Madagaskara ekoprovinco (inkluzive de najbaraj insuloj de la Hinda Oceano)
- Ekzemploj de ekoregionoj : Madagaskaraj sekaj deciduaj arbaroj, Tropikaj humidaj arbaroj de la granitaj Sejŝeloj
- Sahel-Sudana ekoprovinco
- La Antarkta ekozono konstituas nur unu ekoprovincon, partigitan en kvar ekoregionojn. Biome ĉiuj estas de la tundra tipo. Ili estas: Tundro de la insuloj el la suda Hinda Oceano; Tundro de la insuloj el la Maro de Scotia; Tundro de Okcidentantarkto; Dezerto de Orientantarkto.
- Aŭstralazia ekozono
- Aŭstralia-tasmania ekoprovinco
- Wallacea-ekoprovinco
- Ekzemplo de ekoregiono : Sumbaj deciduaj arbaroj, Timor-Ŭetaraj deciduaj arbaroj
- Novgvinea-melanezia ekoprovinco
- Ekzemploj de ekoregionoj : Nov-Kaledoniaj humidaj arbaroj, Vanuatuaj pluvarbaroj
- Novzelanda ekoprovinco
- Hindomalaja ekozono
- Hinda ekoprovinco
- Hindoĉina ekoprovinco
- Ekzemplo de dolĉakva ekoregiono : Mekongo ( sur la listo de la Tutmondaj 200 )
- Ekzemploj de tersupraĵaj ekoregionoj : Hindoĉinaj mangrovoj, Nord-hindoĉinaj subtropikaj arbaroj, Subtropikaj ĉiamverdaj arbaroj de Tajvano
- Malaja ekoprovinco : ĝi enhavas la ekoregionojn de Filipinoj kaj tiujn de Sunda Lando.
- Ekzemplo de tersupraĵa ekoregiono : Arbaroj de Sunda Lando sur Kerangas
- Nearkta ekozono
- Laŭrenc-tabula ekoprovinco
- Ekzemplo de tersupraĵa ekoregiono : Arkta marborda tundro
- Orient-nordamerika ekoprovinco
- Okcident-nordamerika ekoprovinco
- Nord-meksika ekoprovinco
- Ekzemplo de tersupraĵaj ekoregionoj : Ĉivava dezerto, Mojave-dezerto, Pinaroj-kverkaroj de Okcidenta Sierra Madre, Sonora-dezerto
- Ekzemplo de dolĉakva ekoregiono : Kolorado (sur la listo de la Tutmondaj 200 )
- Laŭrenc-tabula ekoprovinco
- Neotropika ekozono
- Amazona ekoprovinco
- Ekzemplo de ekoregiono : Ĉikitaj sekaj arbaroj
- Kariba ekoprovinco
- Ekzemploj de ekoregionoj : Hispaniolaj pinaroj, Kubaj humidaj arbaroj, Miskit-nikaragvaj marbord-karibaj mangrovoj, Porto-Rikaj sekaj arbaroj
- Centramerika ekoprovinco
- Ekzemploj de ekoregionoj : Balsasaj sekaj arbaroj, Centramerikaj miksaj koniferaroj, Kokos-insulaj humidaj arbaroj, Petenaj-verakrucaj humidaj arbaroj, Pinaroj-kverkaroj de Oaŝaka Sierra Madre, Pinaroj-kverkaroj de Sierra Nevada, Pinaroj-kverkaroj de Suda Sierra Madre, Sekaj arbaroj de Sierra de la Laguna, Talamankaj montaraj arbaroj, Verakrucaj humidaj arbaroj, Zakatonalo
- Centr-anda ekoprovinco
- Ekzemploj de ekoregionoj : Atakamo, Boliviaj jungaoj, Centr-andaj paramoj, Peruaj jungaoj, Jungaoj de Sudaj Andoj, Seĉura dezerto
- Orient-sudamerika ekoprovinco
- Nord-anda ekoprovinco : ĝi inter aliaj entenas kvin paramajn ekoregionojn.
- Orinoka ekoprovinco
- Ekzemploj de ekoregionoj : Llanos, Sekaj arbaroj de Trinidado kaj Tobago
- Sud-sudamerika ekoprovinco
- Ekzemploj de ekoregionoj : Magelanaj subpolusaj arbaroj, Valdiviaj moderaj pluvarbaroj
- Amazona ekoprovinco
- Pacifika ekozono
- Ekzemploj de ekoregionoj : Havajaj tropikaj humidaj arbaroj, Samoaj tropikaj humidaj arbaroj
- Palearkta ekozono
- Eŭropa-Siberia ekoprovinco
- Ekzemploj de tersupraĵaj ekoregionoj : Anglaj malaltaĵaj fagaroj, Balkanaj miksaj arbaroj, Baltaj miksaj arbaroj, Krimea submediteranea arbarmasivo, Mezeŭropaj miksaj arbaroj, Miksaj atlantikaj arbaroj, Okcident-eŭropaj foliarbaroj, Sarmataj miksaj arbaroj, Skandinavaj marbordaj koniferaroj
- Ekzemploj de dolĉakvaj ekoregionoj : Bajkalo, Leno
- Mediteranea ekoprovinco
- Dezertega ekoprovinco (Saharo kaj Araba dezerto)
- Ekzemploj de ekoregionoj : Arab-Sinajaj dezerto kaj kserofitaroj, Atlantika marborda dezerto, Inunditaj savanoj de la Nildelto, Kserofitar-montaraj maldensarbaroj de Tibestio kaj Ĝabal-Uvajnato, Nord-saharaj stepo kaj maldensarbaroj, Okcident-saharaj montar-kserofitaraj maldensarbaroj, Sahar-dezerta ekoregiono, Sud-saharaj stepo kaj maldensarbaroj
- Okcident- kaj Mez-Azia ekoprovinco
- Ekzemplo de ekoregiono : Foliarbaroj apud la Nigra Maro kaj de Kolĉido, Hirkani-kaspiaj miksaj arbaroj, Kaŭkazaj miksaj arbaroj
- Ĉin-Japana ekoprovinco (Ĉinujo kaj Japanujo)
- Ekzemploj de tersupraĵaj ekoregionoj : Honŝuaj montaraj koniferaroj, Nordokcident-himalajaj altmontaraj arbustaroj kaj herbejoj, Tajhejaj ĉiamverdaj arbaroj
- Ekzemplo de dolĉakva ekoregiono : Lago Biŭa en Japanujo
- Eŭropa-Siberia ekoprovinco
[redakti] Regionoj de la EEA
.png)
La Eŭropa Vivmedia Agentejo ( angle: EEA ) konsideras propran subdividon en biogeografiajn regionojn kaj de tiuj ĉi ĝi nombras 11 en Eŭropo kaj Malgrand-Azio. Iliaj limigoj ne apartenas al la sistemo de la WWF.
- La arkta regiono
- La boreala regiono
- La atlantika regiono
- La kontinenta regiono
- La alpa (aŭ pli ĝenerale montara) regiono
- La panona regiono
- La mediteranea regiono
- La makaronezia regiono
- La stepa regiono
- La regiono de la marbordoj de la Nigra Maro
- La anatola regiono
angle Klarigo kompleta de la mapo
[redakti] Vidu ankaŭ
[redakti] Referencoj
[redakti] Bibliografio
- Brummitt, R.K. 2001: World Geographical Scheme for Recording Plant Distributions. Edition 2. International Working Group on Taxonomic Databases For Plant Sciences (TDWG). Hunt Institute for Botanical Documentation, Carnegie Mellon University, Pittsburgh, 137 p. angle
- Demarchi, Denis A. 1996: An Introduction to the Ecoregions of British Columbia, Wildlife Branch, Ministry of Environment, Lands and Parks, Victoria, British Columbia. angle
- Klijn, F. 1991: Hierarchical classification of ecosystems: a tool for susceptibility analysis and quality evaluation for environmental policy. [En:] Terrestrial and aquatic ecosystems – Perturbation and recovery. Ravera O. (ed), Ellis Horwood, New York - Singapore, pp. 80–90. angle
- Pawlikowski, T. kaj Pawlikowski, K. 2004:Valuation of environmental processes by invertebrate groups as bioindicators, Zeszyty Naukowe WSHE, T. XV, pp. 81–93. angle
 |
Rilataj artikoloj troviĝas en Portalo pri Biologio |
.png){kind=link}