Kalia nitrato

El Vikipedio, la libera enciklopedio
Salti al navigilo Salti al serĉilo
Kalia nitrato
K+.svg100pxkalia nitrato
Plata strukturo de la
Kalia nitrato
kalia nitrato
Tridimensia kemia strukturo de la Natria nitrato
Kemia reakcio de
Kalia nitrato kaj karbono
Potassium nitrate.jpg
Blankaj kristaloj de kalia nitrato.
Alternativa(j) nomo(j)
  • Nitrato de kalio
  • Salpetro
  • Kalia salpetro
  • Kalia salo de nitrata acido
Kemia formulo
KNO3
CAS-numero-kodo 7757-79-1
ChemSpider kodo 22843
PubChem-kodo 24434
Merck Index 15,7769
Fizikaj proprecoj
Aspekto blanka senodora solidaĵo
Molmaso 101.1032 g·mol-1
Denseco 2.109g cm−3
Fandpunkto 334 °C
Refrakta indico  1,5056
Acideco (pKa) 15.3
Solvebleco Akvo:316 g/L
Mortiga dozo (LD50) 1901 mg/kg (buŝe)
Sekurecaj Indikoj
Riskoj R8 R22 R36 R37 R38
Sekureco S7 S16 S17 S26 S36 S41
Pridanĝeraj indikoj
Danĝero
GHS etikedigo de kemiaĵoj
GHS Damaĝo-piktogramo
03 – Eksplodema 07 – Toksa substanco
GHS Signalvorto Averto
GHS Deklaroj pri damaĝoj H272, H315, H319, H335[1]
GHS Deklaroj pri antaŭgardoj P210, P220, P221, P261, P264, P271, P280, P302+352, P304+340, P305+351+338, P312, P321, P332+313, P337+313, P362, P370+378, P403+233, P405, P501
Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo
(25 °C kaj 100 kPa)

La kalia nitrato, aŭ kali-salpetro, estas la sola neorganika kombinaĵo de la kalio, kun kemia formulo de KNO3. Ĝi estas ĉefa komponento de la nigra pulvo pro ties forta oksidiga propreco. Oni menciis ĝin jam en la 3-a jarcento a.K., dum konstruado de la Ĉina Granda Muro. En la moderna epoko, oni uzis ĝin ankaŭ en kovraĵo de la alumeta kapo.

En la nutraĵa industrio, kalia nitrato havas la numeron E252 kaj estas uzata kiel konservigaĵo.

Komence, oni skrapis ĝin grandamase de sur la muro de la kavoj, poste produktis ĝin per la Haber-procezo. Oni uzas ĝin kiel kemian sterkon en plej ofta proporcio de 13-0-44 (je maso de la sterko, ĝi netenas 13% da nitrogeno, 0% da fosforo kaj 44% da kalio).

Sintezoj[redakti | redakti fonton]

Sintezo 1[redakti | redakti fonton]

nitrata acido + kalia hidroksido kalia nitrato + akvo

Sintezo 2[redakti | redakti fonton]

dunitrogena pentoksido + 2 kalia hidroksido 2 kalia nitrato + akvo

Sintezo 3[redakti | redakti fonton]

2 nitrata acido + kalia formiato 2 kalia nitrato + formiata acido

Sintezo 4[redakti | redakti fonton]

kalia klorido + etila nitrato kalia nitrato + etila klorido

Sintezo 5[redakti | redakti fonton]

metila nitrato + kalia formiato kalia nitrato + metila formiato

Sintezo 6[redakti | redakti fonton]

nitrata acido + kalia acetato kalia nitrato + acetata acido

Sintezo 7[redakti | redakti fonton]

izopropila nitrato + kalia hidroksido kalia nitrato + izopropanolo

Reakcioj[redakti | redakti fonton]

Reakcio 1[redakti | redakti fonton]

  • Hidrolizo de la kalia nitrato

kalia nitrato + akvo kalia hidroksido + nitrata acido

Reakcio 2[redakti | redakti fonton]

2 kalia nitrato + sulfata acido 2 nitrata acido + kalia sulfato

Reakcio 3[redakti | redakti fonton]

  • Preparado de kalia butanato per acida interŝanĝo inter kalia nitrato kaj buterata acido:

kalia nitrato + buterata acido kalia butanato + nitrata acido

Reakcio 4[redakti | redakti fonton]

  • Preparado de metila nitrato per alkohola interŝanĝo de kalia nitrato kaj metanolo en acida medio:

kalia nitrato + metanolo metila nitrato + natria hidroksido

Reakcio 5[redakti | redakti fonton]

  • Per varmigo, kalia nitrata malkomponiĝas en dunitrogena pentoksido kaj akvo:

2 kalia nitrato kalia oksido + 2 dunitrogena oksido

Reakcio 6[redakti | redakti fonton]

kalia nitrato + kloramino kalia klorido + 2 nitrogena oksido + akvo

Reakcio 7[redakti | redakti fonton]

kalia nitrato + klorida acido kalia klorido + nitrata acido

Referencoj[redakti | redakti fonton]