Vikipedio:Elstaraj artikoloj

El Vikipedio

Saltu al: navigado, serĉo
  bonvenon · indekso · kategorio premioj portalejo · redaktoj · helpo  
legindaj kaj elstaraj artikoloj
Mallongigo:
VP:EA


La elstaraj artikoloj estas la plej informplenaj kaj bonstilaj artikoloj de la esperantlingva Vikipedio. Ekzistas striktaj kriterioj por elstaraj artikoloj. Legu ankaŭ Vikipedio:Ne plu elstaraj artikoloj.

Fakte, la elstaraj artikoloj konstituas etan elekton: inter la 98 761 artikoloj de nia enciklopedio, nur 156 estis akceptitaj en la liston de elstaraj artikoloj, tio estas proksimume 0,16%.

Elstaraj artikoloj:

Por aligi artikolon al la listo de elstaraj artikoloj, ĝi devas plenumi ĉiujn kriteriojn por elstaraj artikoloj. Se vi trovas, ke iu artikolo jam plenumas ĉiujn ĉi kriteriojn, sed ankoraŭ ne estas listigita kiel elstara artikolo, proponu ĝian listigon ĉi tie.

Elstaraj artikoloj estas bonaj kandidatoj por la artikolo de la semajno, kiu aperas sur la ĉefpaĝo.

Estus bone, ke ni klopodu por traduki Esperanten nacilingvajn artikolojn elektitajn tie kiel «elstaraj artikoloj». Estus ankaŭ bone, ke ni traduku nacilingve niajn brilaĵojn.


Novaj elstaraj artikoloj

Staranta Budho en Gandhara,  Pakistano, 1-a jarcento p.K.

Siddhartha GautamaGautama Budho (sanskrite: Devanāgarī सिद्धार्थ गौतम; palie: Siddhattha Gotama) estis spirita gvidanto de antikva Hindio kaj fondinto de budhismo. La titolo Budho estis donita al Siddhattha Gotama (palie) aŭ Siddhartha Gautama (sanskrite), kiun Budhismo konsideras la sammâsambuddha de nia epoko. Oni ne certe scias precize kiam li vivis; kelkaj diras ĉ. 563-483 a.K.; laŭ oficiala budhisma kronologio, oni festis la 2500-jaran datrevenon de lia morto en 1956.

Laŭ budhisma tradicio, li naskiĝis en la ĝardeno Lumbini (nepale Rummindei), nun en la suda parto de Nepalo, proksime al la barata landlimo, kaj mortis 80 jarojn poste en Kusinâra (palie) aŭ Kuŝinagar (sanskrite). 16-jara, laŭ la tradicio, li edziĝis al Yasodhara, kaj havis filon, Râhula. Siddhartha foriris de la reĝa palaco je la aĝo de 29, kaj vivis dum ses jaroj kiel senhejma asketo, serĉante solvon al la problemo de homa sufero. Finfine, li "vekiĝis", aŭ alivorte trovis la grandan lumiĝon (maha-bodhi) sub la bodhi-arbo en Buddha Gayâ. Li instruis al siaj disĉiploj sian doktrinon - la "Meza Vojo" inter la ekstremoj de asketismo kaj hedonismo. Legu pli...

Moskeo Hassan en Kairo, Egiptio.

Islama arkitekturo ensumigas tre ampleksan regionon de arkitekturo, nome kaj historie, kaj geografie. Kvankam oni parolas pri la islama arkitekturo sole en senco de religiaj konstruaĵoj, ĝi ensumigas ankaŭ profanajn konstruaĵojn. En la islaman arkitekturon tiel viciĝas la konstruaĵoj konstruitaj post la estiĝo de Islamo (622) ĝis nuntempo, sur teritorio priregata fare de tiu ĉi religio. Nuntempe la muslimaj religiaj konstruaĵoj troviĝas tra la tuta mondo.

Ne eblas percepti la islaman arkitekturon kiel tutaĵon, sed necesas distingi la historiajn epokojn kaj unuopajn centrojn. La influo de la regionaj centroj estas plie substrekita per la fakto, ke Korano diference de Biblio nenie difinas aspekton nek regulojn de konstruigo de templo. La unuopaj centroj tiel povis ligi al la lokaj tradicioj, nome kaj el vidpunkto de konvena materialo kaj el vidpunkto de konstruaj teknikoj. Kiel la plej tipa ŝatata elemento eblas konsideri kupolon kaj diversajn specojn de arkoj. Bazaj tipoj de la konstruaĵoj estas moskeoj, araba domo kun fermita dispono, korto kaj apartigita porvirina kaj porvira partoj, ivanoj, fortikaĵoj kaj pontoj. Legu pli...

Ŝtatoj: Ĉeĥio - Ĉeĥoslovakio - Eritreo - Francio - Kanado - Kolombio - Sud-Afriko

Regionoj: Bohemio - Ĉeĥa Silezio - Goao - Guangxi - Kantabrio - Karpata Rutenio - Luzacio - Moravio - Silezio

Urboj: Antverpeno - Bjalistoko - Bratislavo - Budapeŝto - Fortalezo - Gento - Jalto - Kalgario - Nov-Orleano - Parizo

Urbetoj: Levens - Šilheřovice

Naturo: Vercors (montomasivo)

Prahistorio kaj arkeologio: Arkeologio - Çatal Höyük

Antikvo: Antikva epoko - Biblioteko de Aleksandrio - Imperiestraj Forumoj - Mumio

Mezepoko: Inkaa imperio - Jerusalema reĝlando - Krucmilitoj - Marko Polo

Moderna epoko: Granda incendio de Londono - Lisbona tertremo en 1755 - Ludoviko la 14-a - Charlotte Stuart - Tokugawa Ieyasu

19-a jarcento: Batalo de Waterloo

20-a jarcento: Kemal Atatürk - Batalo ĉe Suomussalmi - Edvard Beneš - Berlina muro - Dua mondmilito - Klement Gottwald - Hispana Enlanda Milito - Emil Hácha - Václav Havel - Gustáv Husák - Komfortulinoj - Koncentrejo Mauthausen-Gusen - Carl Gustaf Emil Mannerheim - Tomáš Garrigue Masaryk - Ludvík Svoboda - Unua mondmilito

Regione: Franca Teksaso - Historio de Brazilo - Historio de Slovakio - Historio de Unuiĝinta Reĝlando

Politiko: Cionismo - Naciismo

Etnoj kaj demografio: Asmatoj - Danioj - Sveda elmigrado al Usono

Lingvoj: Eŭska lingvo

Esperanto: Esperanto - Antoni Grabowski - Charles Lemaire - Monato - Frederic Pujulà i Vallès - L. L. Zamenhof

Sociologio: Homa komunumo

Edukado: Valdorfa lernejo

Aliaj: Henri Grouès - Infanlaboro - Kolombopoŝto - Necesejoj en Japanio - Nutrotabuo

Literaturo: Aradia - Pío Baroja - Krimo kaj puno - Oroonoko - Patro Goriot - Arthur Rimbaud - Pavel Jozef Šafárik - Sagao de Hrafnkell - Mary Wollstonecraft

Pentrarto kaj skulpturo: Henri de Toulouse-Lautrec - Rinocero de Dürer - Diego Velázquez - Leonardo da Vinci - John Michael Wright

Muziko: Ludwig van Beethoven - Bekfluto - Figurita baso - Historio de ventra danco - Klasika epoko - Marilyn Manson (grupo) - Mezepoka muziko - Orgenfajfilo

Kino: Der Schatz im Silbersee - Johnny Depp

Arkitekturo: Islama arkitekturo - Monumento de Libereco (Rigo)

Religio: Arkeo de Noa - Babismo - Bahaa kredo - Borobuduro - Tenzin Gyatso - Historio de kristanismo - Monto Sankta Mikaelo - Preĝejo de la Plej Sankta Triunuo (Fulnek) - Rastafaria movado - Ritualo - Siddhartha Gautama

Mitologio: Atlantido - Reĝo Arturo

Filozofio: Aŭrorurbo - Ekzisto

Sportoj: Aikido - Arta sketado - Basbalo

Ludoj: Kio? Kie? Kiam? - Ŝako - Vajango

Aliaj hobioj: Birdumo - Ĉasado

Aŭtomobilo - Historio de tankoj - Saŭno - Tanko - Titanic

Kemio: Diamanto

Biologio: Bonsajo - Ekologia premsigno - Menstruo

Bestoj: Delfenoj - Hejma kato - Narvalo - Rano - Rekordoj de mamuloj - Tiranosaŭro

Geologio: Geologia temposkalo - Vulkano

Matematiko: Matematika pruvo - Nombro Pi - Polusa koordinata sistemo

Astronomio: Galaksio - NASA - Projekto Apollo